Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 56

प्रसन्नाऽभूत्ततो देवी तेषां तत्र नराधिप । स्वंस्वं स्थानं सुराः सर्वे परियांतु गतव्यथाः । गत्वा स्थानं स्वकं सर्वे परिपांतु गतव्यथाः

prasannā'bhūttato devī teṣāṃ tatra narādhipa | svaṃsvaṃ sthānaṃ surāḥ sarve pariyāṃtu gatavyathāḥ | gatvā sthānaṃ svakaṃ sarve paripāṃtu gatavyathāḥ

แล้วพระเทวีทรงโปรดปรานพวกเขา ณ ที่นั้น ข้าแต่นราธิป: “ขอให้เทพทั้งปวงกลับสู่เทวสถานของตน ปราศจากความทุกข์; ครั้นถึงที่ของตนแล้ว จงคุ้มครองแดนของตนทั้งหลาย เมื่อความระทมได้สิ้นไปแล้ว”

prasannāpleased, gracious
prasannā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootprasanna (कृदन्त/प्रातिपदिक; √sad (धातु) + pra-, क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण (past passive participle)
abhūtbecame/was
abhūt:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√bhū (धातु)
Formलङ् (Imperfect/past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
tataḥthen, thereafter
tataḥ:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—सम्बन्ध/क्रमवाचक (then/from that)
devīthe Goddess
devī:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
teṣāmof them
teṣām:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; सर्वनाम
tatrathere
tatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
narādhipaO king (lord of men)
narādhipa:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootnara + adhipa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नराणाम् अधिपः)
svaṃone's own
svaṃ:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsva (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण
svameach one's own
svam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsva (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (पुनरुक्ति—प्रत्येकम्)
sthānamplace, abode
sthānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsthāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
surāḥthe gods
surāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsura (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
sarveall
sarve:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
pariyāntulet them go/return
pariyāntu:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpari + √yā (धातु)
Formलोट् (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
gatavyathāḥwhose distress has gone; free from pain
gatavyathāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootgata + vyathā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; बहुव्रीहिः (गता व्यथा येषाम्)
gatvāhaving gone
gatvā:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Root√gam (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (absolutive/gerund)
sthānamplace, abode
sthānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsthāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
svakamtheir own
svakam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootsvaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण
sarveall
sarve:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण
paripāntulet them protect/guard
paripāntu:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpari + √pā (धातु)
Formलोट् (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपद
gatavyathāḥfree from distress
gatavyathāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootgata + vyathā (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; बहुव्रीहिः (गता व्यथा येषाम्)

Pulastya (quoting Devī’s assurance to the gods)

Tirtha: Varaparvata

Type: peak

Listener: King (narādhipa)

Scene: The Goddess, now gracious, gestures in blessing and instruction; the devas bow and begin to depart in orderly procession toward the skies, their faces calm—anguish lifted—carrying the mandate to protect their realms.

D
Devī
S
Surāḥ (gods)

FAQs

Divine grace restores stability: once protected, beings must return to their duties—governance and protection in accord with dharma.

The assurance is given in the Arbuda/Varaparvata setting, strengthening its kṣetra-mahātmya.

No specific ritual is mentioned; the emphasis is on returning to svadharma (one’s proper duty).