Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 21

श्रीभगवानुवाच । एष पापसमाचारः सदाऽसीत्पृथिवीपतिः । वेणुसंज्ञो धरापृष्ठे कुष्ठव्याधिसमाकुलः

śrībhagavānuvāca | eṣa pāpasamācāraḥ sadā'sītpṛthivīpatiḥ | veṇusaṃjño dharāpṛṣṭhe kuṣṭhavyādhisamākulaḥ

พระผู้เป็นเจ้าตรัสว่า “ผู้นี้เคยหมกมุ่นอยู่กับความประพฤติบาปเสมอ เป็นกษัตริย์บนพื้นพิภพ นามว่าเวณุ และถูกโรคเรื้อนครอบงำ”

śrī-bhagavānthe Blessed Lord
śrī-bhagavān:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + bhagavat (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारयः (śrīmān bhagavān)
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Speech act/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
eṣaḥthis (man)
eṣaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
pāpa-samācāraḥsinful in conduct
pāpa-samācāraḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa (प्रातिपदिक) + samācāra (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (pāpaḥ samācāraḥ yasya / pāpasya samācāraḥ) — ‘of sinful conduct’
sadāalways
sadā:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsadā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb): ‘always’
āsītwas
āsīt:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
pṛthivī-patiḥking, lord of the earth
pṛthivī-patiḥ:
Karta (Predicate nominative/कर्ता)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक) + pati (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (pṛthivyāḥ patiḥ)
veṇu-saṃjñaḥnamed Veṇu
veṇu-saṃjñaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootveṇu (प्रातिपदिक) + saṃjñā (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुव्रीहिः (veṇu-nāmā)
dharā-pṛṣṭheon the surface of the earth
dharā-pṛṣṭhe:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdharā (प्रातिपदिक) + pṛṣṭha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (dharāyāḥ pṛṣṭhe)
kuṣṭha-vyādhi-samākulaḥafflicted with leprosy-disease
kuṣṭha-vyādhi-samākulaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkuṣṭha (प्रातिपदिक) + vyādhi (प्रातिपदिक) + samākula (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तत्पुरुषः (kuṣṭha-vyādhibhiḥ samākulaḥ)

Śiva (Śrī Bhagavān, replying to Gaurī)

Tirtha: Suparṇākhyā (implied as the turning-point tīrtha)

Type: kshetra

Listener: Gaurī

Scene: Śiva narrates: a once-king named Veṇu, marked by leprosy, shown in flashback—crown dulled, body afflicted—contrasted with the present radiant figure in Śivaloka.

Ś
Śiva
G
Gaurī
V
Veṇu

FAQs

Royal power cannot shield one from karma; sinful habits can manifest as suffering, setting the stage for purification through sacred places.

The explanation is given in Śiva’s temple context, tied to the Suparṇākhyā kṣetra described in this Adhyāya.

None in this verse; it identifies the person and his karmic condition.