Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 17

ततः पुण्यतमं क्षेत्रं कन्यादानस्य स क्षमम् । संध्याय ससुतामात्यः सभृत्यः समुपस्थितः

tataḥ puṇyatamaṃ kṣetraṃ kanyādānasya sa kṣamam | saṃdhyāya sasutāmātyaḥ sabhṛtyaḥ samupasthitaḥ

แล้วเขาได้เลือกแดนศักดิ์สิทธิ์ยิ่ง อันเหมาะแก่การทำกัญญาทาน; ครั้นยามสนธยา เขาก็มาถึงที่นั้นพร้อมด้วยธิดา เหล่าอำมาตย์ และบริวารผู้รับใช้

ततःthen, thereafter
ततः:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, तस्मात्/अनन्तरम् इत्यर्थे (ablatival adverb: then/from that)
पुण्यतमम्most holy
पुण्यतमम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; तमप्-प्रत्ययान्त (superlative)
क्षेत्रम्a sacred place/field
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
कन्यादानस्यof giving the maiden (kanyādāna)
कन्यादानस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकन्या + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (कन्यायाः दानम्)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
क्षमम्fit, suitable
क्षमम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootक्षम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; विधेय-विशेषण (predicative adjective)
संध्यायat twilight
संध्याय:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन; कालवाचक-तृतीया (temporal instrumental: at twilight)
ससुतामात्यःwith (his) sons and ministers
ससुतामात्यः:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + सुत + अमात्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुष/सह-समास (सुतैः अमात्यैः सह = with sons and ministers)
सभृत्यःwith servants
सभृत्यः:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + भृत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समासः—तत्पुरुष/सह-समास (भृत्यैः सह = with servants)
समुपस्थितःarrived / was present
समुपस्थितः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-उप-स्था (धातु)
Formभूतकृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; कर्तरि प्रयोग (acting as finite: arrived/was present)

Sūta

Type: kshetra

Listener: Ṛṣayaḥ / dvijāḥ

Scene: Dakṣa, accompanied by Satī, ministers, and attendants, approaches at twilight a supremely sacred kṣetra chosen for the kanyādāna; lamps begin to glow as the sky darkens.

S
Sūta
D
Dakṣa
S
Satī

FAQs

Rites like kanyādāna gain greater sanctity when performed in a supremely holy kṣetra with proper timing and reverence.

A “puṇyatama kṣetra” is emphasized; in this adhyāya the wider frame is the Hāṭakeśvara sacred region.

Kanyādāna is indicated, along with choosing an auspicious sacred location and arriving at saṃdhyā (twilight).