Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

ततस्तानब्रवीद्रामो विनिःश्वस्य मुनीश्वरान् । निषेधस्तोयदानस्य श्रूयतां यन्मया कृतः

tatastānabravīdrāmo viniḥśvasya munīśvarān | niṣedhastoyadānasya śrūyatāṃ yanmayā kṛtaḥ

แล้วพระรามถอนใจยาว กล่าวแก่เหล่ามุนีผู้เป็นใหญ่ทั้งหลายว่า: “จงฟังเถิด เหตุที่เรางดเว้นการถวายทักษิโณทกะนั้นเป็นเพราะสิ่งใด”

ततःthereupon
ततः:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/अनन्तरम् (thereupon/then)
तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, बहुवचन; मुनीश्वरान् प्रति
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (Imperfect/अनद्यतनभूत); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
रामःRama
रामः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
विनिःश्वस्यhaving sighed
विनिःश्वस्य:
Kriya-viseshana (Converb/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootवि + नि + श्वस् (धातु)
Formक्त्वान्त-प्राय (absolutive/gerund) रूप; ‘having sighed’ (विनिःश्वस्य)
मुनीश्वरान्the sage-lords
मुनीश्वरान्:
Karma (Addressee as object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया, बहुवचन; ‘lords among sages’
निषेधःthe prohibition
निषेधः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनिषेध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
तोय-दानस्यof water-offering
तोय-दानस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतोय (प्रातिपदिक) + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी, एकवचन; ‘of giving water (libation)’
श्रूयताम्let it be heard
श्रूयताम्:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ); प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोगः—‘let it be heard’
यत्which
यत्:
Sambandha (Relative pronoun/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
मयाby me
मया:
Kartr-karana (Agent in passive/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया, एकवचन; सर्वनाम
कृतःdone/made
कृतः:
Kriya (Predicate participle/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन; निषेधः इति विशेषण/विधेय

Rāma (Jamadagnija/Paraśurāma)

Listener: muni-īśvara-s (ascetics)

Scene: Rāma exhales deeply, then addresses the sages with controlled speech; the moment is a pivot from action to explanation, with the ritual setting still visible behind them.

R
Rāma (Jamadagnija/Paraśurāma)
M
Munis/Tāpasas

FAQs

Purāṇic dharma is often explained through narrative reasoning: rituals are not merely performed, but ethically contextualized through vows and intent.

The verse belongs to a tīrtha-glorification framework (Tīrthamāhātmya) but does not name the tīrtha in this line.

Toyadāna/jalāñjali (water libation) is referenced, with Rāma explaining his temporary restraint from it.