Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 23

एतत्तात महद्दुःखमस्माकं वर्तते हृदि । यद्दौर्भाग्यं प्रसंजातं सर्वस्त्रीजनगर्हितम्

etattāta mahadduḥkhamasmākaṃ vartate hṛdi | yaddaurbhāgyaṃ prasaṃjātaṃ sarvastrījanagarhitam

‘ข้าแต่บิดาผู้เป็นที่รัก ความทุกข์ใหญ่สถิตอยู่ในดวงใจของพวกเรา—เพราะเคราะห์ร้ายเช่นนี้ได้บังเกิดแก่เรา เป็นความอัปยศที่สตรีทั้งปวงติเตียน’

etatthis
etat:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (एतद्-सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
tātadear father
tāta:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Roottāta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
mahatgreat
mahat:
Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (महत्-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (duḥkham-विशेषण)
duḥkhamsorrow
duḥkham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootduḥkha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
asmākamof us
asmākam:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (अस्मद्-सर्वनाम)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन; सर्वनाम
vartateexists, remains
vartate:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootvṛt (वृत्-धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
hṛdiin (the) heart
hṛdi:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Roothṛd (हृद्-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
yatthat (which)
yat:
Sambandha (relative marker)
TypeIndeclinable
Rootyad (यद्-सर्वनाम)
Formअव्यय; सम्बन्धसूचक (relative particle ‘that/which’)
daurbhāgyammisfortune
daurbhāgyam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdaur-bhāgya (दौर्भाग्य-प्रातिपदिक)
Formउपसर्गपूर्वक-तत्पुरुष/निष्पन्न-प्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
prasaṃjātamhas arisen
prasaṃjātam:
Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootpra + saṃ + jan (जन्-धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; daurbhāgya-विशेषण
sarva-strī-jana-garhitamcondemned by all womenfolk
sarva-strī-jana-garhitam:
Karta-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (सर्व) + strī (स्त्री) + jana (जन) + garhita (गर्हित)
Formबहुपद-तत्पुरुष (sarvasya strījanasya garhitam); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; daurbhāgya-विशेषण

The daughters of Dakṣa (contextual)

Scene: One daughter steps forward as spokesperson, hands raised in respectful address to Dakṣa, her face strained with grief; the others stand behind, echoing her sorrow, emphasizing collective dishonor.

D
Dakṣa

FAQs

Adharma within relationships brings inner torment and public censure; dharma requires fairness and restraint.

No tīrtha is directly mentioned in this verse; it is part of a wider māhātmya narrative frame.

None; the verse expresses moral anguish and social-religious reproach.