Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 28

नातिदूरे वनादस्मादत्र संति जलाशयाः । तेषामेकतमे पद्मं विद्यतेऽधोमुखं स्थितम्

nātidūre vanādasmādatra saṃti jalāśayāḥ | teṣāmekatame padmaṃ vidyate'dhomukhaṃ sthitam

“ไม่ไกลจากป่านี้ มีแหล่งน้ำอยู่หลายแห่ง ในแห่งหนึ่งนั้น มีดอกบัวดอกหนึ่งปรากฏตั้งอยู่โดยหันหน้าคว่ำลง”

not
:
Niṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक निपात (negation)
अतिदूरेat a very far distance
अतिदूरे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootati-dūra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7/अधिकरण), एकवचन; अव्ययीभावसमासः (ati + dūra) = ‘at a very far (place)’; ‘न’ सह—‘not very far’
वनात्from the forest
वनात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5/अपादान), एकवचन
अस्मात्from this
अस्मात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पञ्चमी (5/अपादान), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Deśa (Locative adverb/देश)
TypeIndeclinable
Rootatra (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण
सन्तिthere are
सन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√as (अस् धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
जलाशयाःwater-reservoirs; ponds
जलाशयाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjala-āśaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; समासः—तत्पुरुषः (jala + āśaya)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6/सम्बन्ध), बहुवचन
एकतमेin one (among them)
एकतमे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootekatama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7/अधिकरण), एकवचन; ‘among one of (them)’—सप्तमी-निर्देश
पद्मम्a lotus
पद्मम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpadma (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
विद्यतेis found; exists
विद्यते:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vid (विद् धातु; ‘to be found’ अर्थे)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
अधोमुखम्face-down; downward-facing
अधोमुखम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootadhas-mukha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; कर्मधारयसमासः (adhas + mukha)
स्थितम्standing; placed
स्थितम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√sthā (स्था धातु) + sthita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; ‘पद्मम्’ इति विशेषण

Aśarīrā Vāṇī (heavenly voice; instructive description)

Type: kund

Scene: Aerial-to-ground transition: the voice points out nearby ponds. In one pond, a lotus is shown improbably facing downward beneath the water’s surface or drooping inverted above it, marking the correct jalāśaya.

W
Water-reservoirs (jalāśaya)
L
Lotus (padma)
F
Forest (vana)

FAQs

Purāṇic tīrthas are often recognized through sacred signs in nature, linking landscape to divine intention.

Puṣkara region, described through nearby lakes and identifying marks.

An instruction for locating the correct water-body/spot prior to bathing or worship.