Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 71

उपविश्य ततस्तेन तस्य दत्तस्तु निर्णयः । दुःशीलेनापि तत्सर्व विज्ञातं तस्य संस्तुतम्

upaviśya tatastena tasya dattastu nirṇayaḥ | duḥśīlenāpi tatsarva vijñātaṃ tasya saṃstutam

ครั้นแล้วเมื่อเขานั่งลง (อาจารย์) ผู้นั้นได้ให้ข้อวินิจฉัยอันชัดแจ้งแก่เขา แม้ผู้มีความประพฤติชั่วก็เข้าใจทั้งหมด และสรรเสริญคำสอนนั้น

उपविश्यhaving sat down
उपविश्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootउप + विश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund): 'having sat down'
ततःthen
ततः:
Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formकाल/क्रम-अव्यय (adverb of sequence)
तेनby him
तेन:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
तस्यof him / to him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
दत्तःgiven
दत्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootदा (धातु)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; निर्णयः इत्यस्य विशेषणम्
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle: emphasis/contrast)
निर्णयःdecision/conclusion
निर्णयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनिर्णय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
दुःशीलेनby one of bad conduct
दुःशीलेन:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeAdjective
Rootदुःशील (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; कर्तृ-विशेषणम्
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अव्यय (particle: 'also/even')
तत्that
तत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वम् इत्यस्य विशेषणम्
सर्वम्everything
सर्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
विज्ञातम्understood/known
विज्ञातम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि + ज्ञा (धातु)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वम् इत्यस्य विशेषणम्
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
संस्तुतम्praised/approved
संस्तुतम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम् + स्तु (धातु)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वम् इत्यस्य विशेषणम्

Narrator (contextual)

Type: kshetra

Listener: Cīrbhaṭi

Scene: Teacher and seeker sit; the teacher delivers a crisp ‘nirṇaya’ while the listener’s posture shifts from restlessness to steadiness; the atmosphere is quiet, with a sense of mental illumination.

FAQs

Right instruction at a sacred setting can awaken understanding even in the morally fallen, leading toward reform.

The verse continues the Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya setting; no distinct tīrtha name appears in this line.

No explicit ritual; it highlights receiving a nirṇaya (authoritative guidance) through discourse.