Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 27

वह्नयश्च तथा विप्रास्तर्पिताः कार्यसाधकाः । चातुर्मास्ये विशेषेण तेषां पूजा महाफला

vahnayaśca tathā viprāstarpitāḥ kāryasādhakāḥ | cāturmāsye viśeṣeṇa teṣāṃ pūjā mahāphalā

เมื่อไฟศักดิ์สิทธิ์และพราหมณ์ทั้งหลายได้รับการบูชาจนพอใจตามพิธีแล้ว ย่อมบันดาลให้กิจปรารถนาสำเร็จ โดยเฉพาะในกาลจาตุรมาสยะ การบูชาท่านเหล่านั้นให้ผลยิ่งใหญ่

वह्नयःfires
वह्नयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
तथाalso; likewise
तथा:
Sambandha (Discourse connective)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/प्रकारार्थक
विप्राःbrahmins
विप्राः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
तर्पिताःsatisfied; propitiated
तर्पिताः:
Visheshana (Adjectival to 'विप्राः')
TypeAdjective
Rootतृप् (धातु) + त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; 'तर्पित' = satisfied/propitiated
कार्यसाधकाःaccomplishers of the intended rite/task
कार्यसाधकाः:
Visheshana (Adjectival to 'विप्राः')
TypeAdjective
Rootकार्य-साधक (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः—कार्यं साधयन्ति इति (उपपद-तत्पुरुष/कर्म-तत्पुरुष)
चातुर्मास्येin the Cāturmāsya period
चातुर्मास्ये:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचातुर्मास्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; चातुर्मास्य-व्रत/काल
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Sambandha (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formतृतीया-एकवचनरूपेण क्रियाविशेषणवत् (instrumental used adverbially): 'especially'
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग/सर्वलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
पूजाworship
पूजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
महाफलाhighly fruitful
महाफला:
Visheshana (Predicate adjective to 'पूजा')
TypeAdjective
Rootमहा-फल (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—महत् फलम् यस्याः सा (कर्मधारय: 'great-fruited')

Unspecified (ritual-dharma instruction within Tīrthamāhātmya)

Type: kshetra

Scene: A small yajña-śālā near a tīrtha: sacred fire blazing, offerings being made; a line of brāhmaṇas seated for bhojana and tarpaṇa; the sky shows monsoon clouds indicating Cāturmāsya; the patron offers dakṣiṇā with reverence.

C
Cāturmāsya

FAQs

Dharma is strengthened by honoring agni and brāhmaṇas; such reverence makes spiritual and worldly aims succeed.

The verse does not specify a named tīrtha; it gives a general rule applicable within tīrtha observances.

Propitiate/satisfy sacred fires and brāhmaṇas, and perform their pūjā—especially during Cāturmāsya—for great merit.