Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 22

भवानी हृष्टहृदया महादेवं व्यलोकयत् । जया च विजया चैव जयन्ती मंगलारुणा

bhavānī hṛṣṭahṛdayā mahādevaṃ vyalokayat | jayā ca vijayā caiva jayantī maṃgalāruṇā

ภวานีมีดวงหฤทัยเปี่ยมปีติ จึงทอดพระเนตรมหาเทวะ และมีชยา กับ วิชยา อยู่เคียงข้าง อีกทั้งชยันตี ผู้เป็นมงคล ดุจรุ่งอรุณเรื่อแดง

भवानीBhavānī (Pārvatī)
भवानी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभवानी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
हृष्टहृदयाwith a delighted heart
हृष्टहृदया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootहृष्ट + हृदय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुव्रीहिः—हृष्टं हृदयं यस्याः (she whose heart is delighted)
महादेवम्Mahādeva (Śiva)
महादेवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः—महान् देवः (the great god)
विलोकयत्looked at, beheld
विलोकयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + लोक् (धातु)
Formलङ्-लकारः, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
जयाJayā
जया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय-अव्ययम्
विजयाVijayā
विजया:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविजया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय-अव्ययम्
एवindeed
एव:
Modifier (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारण-अव्ययम्
जयन्तीJayantī
जयन्ती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजयन्ती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
मङ्गलारुणाauspicious, reddish-hued
मङ्गलारुणा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमङ्गल + अरुण (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयः—मङ्गला च अरुणा च/मङ्गल-स्वरूपा अरुण-वर्णा (auspicious and reddish)

Deductive: Sūta/Lomaharṣaṇa narrating to sages (Nāgara-khaṇḍa tīrtha-māhātmya style narration)

Type: kshetra

Scene: Bhavānī, radiant with joy, turns her gaze toward Mahādeva; beside her stand Jayā, Vijayā, and Jayantī, the dawn-tinged auspicious one, forming a graceful divine retinue.

B
Bhavānī (Pārvatī)
M
Mahādeva (Śiva)
J
Jayā
V
Vijayā
J
Jayantī

FAQs

Divine darśana is portrayed as intrinsically auspicious—Bhavānī’s joyful gaze on Mahādeva signals the sanctifying power of beholding the Lord in a tīrtha context.

This verse sits within the Nāgara-khaṇḍa Tīrthamāhātmya flow; the specific tīrtha name is not stated in this shloka snippet.

No explicit rite (snāna, dāna, japa, vrata) is stated in this verse.