Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 2

सर्वकामप्रदं प्रोक्तं महापातकनाशनम् । त्रीणि पत्राणि पालाशे मध्यमं विष्णुशापितम्

sarvakāmapradaṃ proktaṃ mahāpātakanāśanam | trīṇi patrāṇi pālāśe madhyamaṃ viṣṇuśāpitam

กล่าวกันว่าให้ผลสมปรารถนาทุกประการ และทำลายมหาบาปได้ ต้นปะลาศะมีใบสามใบ; ใบตรงกลางกล่าวกันว่าเป็นใบที่ถูกหมายด้วยคำสาปของพระวิษณุ

सर्वall
सर्व:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
कामdesires
काम:
Sambandha (Object within compound/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
प्रदम्granting all desires
प्रदम्:
Samānādhikaraṇa (Predicate/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Root√दा (धातु) + क (कर्तृ/विशेषण)
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः: (सर्व)कामान् प्रददाति इति
प्रोक्तम्is declared
प्रोक्तम्:
Kriyā (Predicative participle/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु) + प्र + क्त
Formभूतकृदन्तः (past passive participle), नपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
महाgreat
महा:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
पातकsin
पातक:
Sambandha (Object within compound/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपातक (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
नाशनम्destroyer of great sins
नाशनम्:
Samānādhikaraṇa (Predicate/समानााधिकरण)
TypeNoun
Root√नश् (धातु) + ल्युट् (भाववाचक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः: महापातकस्य नाशनम्
त्रीणिthree
त्रीणि:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
पत्राणिleaves
पत्राणि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
पालाशेon/in the palāśa (tree)
पालाशे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपालाश (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
मध्यमम्the middle (one)
मध्यमम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमध्यम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
विष्णुViṣṇu
विष्णु:
Sambandha (Agent within compound/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formसमासाङ्ग (compound member)
शापितम्cursed by Viṣṇu
शापितम्:
Samānādhikaraṇa (Predicate/समानााधिकरण)
TypeAdjective
Root√शप् (धातु) + क्त
Formनपुंसकलिङ्गम्, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; भूतकृदन्तः; तत्पुरुषः: विष्णुना शापितम्

Vāṇī

Tirtha: Palāśa-vṛkṣa (Brahma-vṛkṣa)

Type: kshetra

Listener: Narrative audience within the Brahmā–Nārada framed discourse

Scene: A palāśa branch with three distinct leaves is shown as a sacred diagram; the middle leaf subtly marked as ‘cursed’ while devotees carefully select leaves for ritual use; aura of mystery around Viṣṇu’s decree.

P
Palāśa (Butea monosperma)
V
Viṣṇu

FAQs

Sacred service to the palāśa is portrayed as both wish-fulfilling and sin-destroying, emphasizing faith expressed through dharmic reverence.

The focus is the māhātmya of the palāśa itself within a tīrtha-context; the verse does not specify a named pilgrimage town.

An implied ritual caution/teaching about the palāśa’s three leaves (noting the ‘middle leaf’ tradition) relevant for offerings and sacred use.