Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 10

फलत्यागाद्बहुसुतस्तैलत्यागात्सुरूपिता । ज्ञानी तुवरिसंत्यागाद्बलं वीर्यं सदैव हि

phalatyāgādbahusutastailatyāgātsurūpitā | jñānī tuvarisaṃtyāgādbalaṃ vīryaṃ sadaiva hi

เมื่อสละผลไม้ ย่อมได้รับพรให้มีบุตรมาก; เมื่อสละน้ำมัน ย่อมได้รูปโฉมงดงาม. เมื่อสละตุวรี ย่อมเป็นผู้รู้ และกำลังกับพลังชีวิตย่อมดำรงอยู่เสมอ.

फलत्यागात्from giving up fruit(s)
फलत्यागात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक) + त्याग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (फलस्य त्यागः)
बहुसुतःhaving many sons
बहुसुतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + सुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः (बहवः सुताः यस्य/बहुसुतः)
तैलत्यागात्from giving up oil
तैलत्यागात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतैल (प्रातिपदिक) + त्याग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तैलस्य त्यागः)
सुरूपिताwell-formed/beautiful (becomes)
सुरूपिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + रूपित (कृदन्त-प्रातिपदिक, √रूप्/रूपय्)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त/कृत-प्रत्ययान्त (रूपित = made/formed), विशेषण-प्रयोगः
ज्ञानीa wise person
ज्ञानी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootज्ञानिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; इन्-प्रत्ययान्त
तुवरि-संत्यागात्from giving up tvarī (a pungent/astringent item)
तुवरि-संत्यागात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतुवरि (प्रातिपदिक) + संत्याग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तुवर्याः संत्यागः)
बलम्strength
बलम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (1st/2nd), एकवचन; अत्र फलरूपेण प्रथमा
वीर्यम्vigor/potency
वीर्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवीर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अत्र फलरूपेण प्रथमा
सदैवalways
सदैव:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय) + एव (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय (adverb)
हिindeed/for
हि:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)

Skanda (deduced from Nāgara-khaṇḍa Tīrthamāhātmya instructional tone)

Scene: A family-oriented devotee offers prayers, setting aside fruit and oil as renounced items; a sage-like figure symbolizes wisdom; behind, children play and a strong, radiant aura surrounds the devotee.

FAQs

Austerity in small daily choices, when dedicated as vrata, is said to refine body, mind, and intellect.

No specific tīrtha is referenced in this verse; it is a general merit-statement within the Cāturmāsya teaching.

Renunciation of fruit, oil, and tuvarī as Cāturmāsya niyamas.