Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3

सूत उवाच । शृणुध्वं मुनयः सर्वे चातुर्मास्यव्रतोद्भवम् । माहात्म्यं विस्तरेणैव कथयिष्यामि वोऽग्रतः

sūta uvāca | śṛṇudhvaṃ munayaḥ sarve cāturmāsyavratodbhavam | māhātmyaṃ vistareṇaiva kathayiṣyāmi vo'grataḥ

สูตะกล่าวว่า: ดูก่อนเหล่ามุนีทั้งปวง จงสดับกำเนิดแห่งพรตจาตุรมาสยะเถิด เราจักกล่าวมหิมาโดยพิสดารต่อหน้าท่านทั้งหลาย

सूतःSūta
सूतः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
शृणुध्वम्listen
शृणुध्वम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), बहुवचन, आत्मनेपद
मुनयःO sages
मुनयः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन/प्रथमा-बहुवचन (Vocative/Nominative plural; संबोधनार्थ प्रयोग)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन/प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (मुनयः)
चातुर्मास्यव्रतोद्भवम्the origin of the Cāturmāsya vow
चातुर्मास्यव्रतोद्भवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचातुर्मास्य + व्रत + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (चातुर्मास्यव्रतस्य उद्भवः)
माहात्म्यम्the glory
माहात्म्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
विस्तरेणin detail
विस्तरेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; क्रियाविशेषणार्थ ‘in detail’
एवindeed
एव:
Avadharana (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (particle), अवधारणार्थ ‘indeed/only’
कथयिष्यामिI will narrate
कथयिष्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु; णिजन्त from कथ्)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन, परस्मैपद
वःto you
वः:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी/षष्ठी-रूप (Dative/Genitive), बहुवचन; अत्र सम्प्रदानार्थ (to you)
अग्रतःin front; before you
अग्रतः:
Desha-adhikarana (देश-अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअग्रतः (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)

Sūta (Lomaharṣaṇa)

Listener: Munis (sages)

Scene: Sūta seated in a forest āśrama or Naimiṣa-like setting, addressing an assembly of sages; palm-leaf manuscripts, sacrificial fires, and monsoon clouds hinting at the coming Cāturmāsya season.

S
Sūta
Ṛṣis
C
Cāturmāsya-vrata

FAQs

Dharma is transmitted through lineage of narration: the vow’s origin and greatness are taught so practice rests on right understanding.

No single site is named here; the emphasis is on the vrata’s udbhava (origin) within the Nāgara Khaṇḍa’s māhātmya literature.

An instruction to listen (śṛṇudhvaṃ) as Sūta begins the detailed exposition of Cāturmāsya-vrata.