Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 16

अन्यया च विभक्त्या चेत्पितॄनावाहयेत्क्वचित् । नागच्छंति महाभागा यद्यपि स्युर्बुभुक्षिताः

anyayā ca vibhaktyā cetpitṝnāvāhayetkvacit | nāgacchaṃti mahābhāgā yadyapi syurbubhukṣitāḥ

แต่ถ้าใช้วิภัตติอื่นไปอัญเชิญปิตฤ ณ ที่ใดก็ตาม เหล่ามหาบุรุษนั้นย่อมไม่มา ถึงแม้จะหิวโหยต่อเครื่องบูชาก็ตาม

अन्ययाby another
अन्यया:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (विभक्त्या)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
विभक्त्याby a case-ending
विभक्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
चेत्if
चेत्:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्तार्थक निपात
पितॄन्the Pitṛs (ancestors)
पितॄन्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
आवाहयेत्should invoke/call
आवाहयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + वह् (धातु) (णिच् causative)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग
क्वचित्at any time / somewhere
क्वचित्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootक्वचित् (अव्यय)
Formअव्यय; देश/काल-अनिश्चित (indefinite adverb: somewhere/ever)
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
आगच्छन्तिthey come
आगच्छन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
महाभागाःthe noble ones
महाभागाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; 'महाभाग' = महान्तः भाग्यवन्तः (honorific epithet)
यद्यपिalthough
यद्यपि:
Sambandha (Concession/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि + अपि (अव्यय-द्वय)
Formअव्यय; अव्ययीभाववत् समुच्चय (concessive: although)
स्युःthey might be
स्युः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
बुभुक्षिताःhungry
बुभुक्षिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभुज् (धातु) + सन् (desiderative) → बुभुक्ष् + क्त (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त (past participle) 'hungry' (desiderative base)

Skanda (deduced)

Type: kshetra

Listener: Pārthiva (king) implied from surrounding address

Scene: A śrāddha performer recites wrongly; the pitṛs, though depicted as yearning/hungry, remain at a distance; offerings sit untouched on the altar, conveying the pathos of a failed invocation.

P
Pitṛs

FAQs

Sincerity must be paired with correctness; even good intent is taught to require right method to bear fruit.

No single tirtha is named in the verse; it continues a tirtha-contextual śrāddha instruction.

Do not use an incorrect grammatical case in invocation; otherwise the Pitṛs are said not to arrive.