Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

तस्मान्न दक्षिणाहीनं श्राद्धं कार्यं विपश्चिता । य इच्छेच्छाश्वतीं तृप्तिं पितॄणामात्मनश्च यः

tasmānna dakṣiṇāhīnaṃ śrāddhaṃ kāryaṃ vipaścitā | ya icchecchāśvatīṃ tṛptiṃ pitṝṇāmātmanaśca yaḥ

ฉะนั้น บัณฑิตไม่พึงประกอบพิธีศราทธะที่ปราศจากทักษิณา หากปรารถนาความอิ่มเอมอันนิรันดร์แก่ปิตฤและแก่ตนเองด้วย

tasmāttherefore/from that reason
tasmāt:
Apadana (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5), एकवचन; अपादान (हेतु/कारण)
nanot
na:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
dakṣiṇā-hīnamdevoid of dakṣiṇā (fee/gift)
dakṣiṇā-hīnam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdakṣiṇā (प्रातिपदिक) + hīna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; तत्पुरुषः (दक्षिणया हीनम्)
śrāddhamśrāddha rite
śrāddham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśrāddha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; कर्म (कार्यं)
kāryamto be done/should be performed
kāryam:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Root√kṛ (कृ धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विधेय-विशेषण; कृदन्त (gerundive/तव्यत्) ‘कर्तव्यम्’
vipaścitāby a wise person
vipaścitā:
Karana (Agent-instrumental/कर्तृ-तृतीया)
TypeNoun
Rootvipaścit (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; कर्तृ-करणभावे (by the wise person)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
icchetshould desire
icchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootiṣ (इष् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
śāśvatīmeternal/lasting
śāśvatīm:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśāśvatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (तृप्तिम्)
tṛptimsatisfaction
tṛptim:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottṛpti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कर्म
pitṝṇāmof the ancestors
pitṝṇām:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; सम्बन्ध
ātmanaḥof oneself
ātmanaḥ:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सम्बन्ध
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (पुनरुक्त-सम्बन्ध)

Unspecified (Tīrthamāhātmya dialogue voice)

Scene: A ‘vipascit’ (wise householder) preparing dakṣiṇā before beginning śrāddha—cloth folded, coins or grains measured—signaling foresight; pitṛs symbolically present as subtle, benevolent witnesses.

P
Pitṛs
D
Dakṣiṇā

FAQs

Śrāddha is not merely formal; generosity (dakṣiṇā) is integral to securing enduring benefit for ancestors and the performer.

No specific tīrtha is named in this verse; it provides a general śrāddha injunction within a tīrtha-māhātmya chapter.

Do not perform śrāddha without dakṣiṇā if the goal is lasting pitṛ-tṛpti (ancestor satisfaction) and personal merit.