Previous Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 213

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये विश्वामित्रीयमाहात्म्ये कुहरवासिसांबादित्यप्रभाववर्णनंनाम त्रयोदशोत्तरद्विशततमोऽध्यायः

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhe nāgarakhaṇḍe hāṭakeśvarakṣetramāhātmye viśvāmitrīyamāhātmye kuharavāsisāṃbādityaprabhāvavarṇanaṃnāma trayodaśottaradviśatatamo'dhyāyaḥ

ดังนี้ ในศรีสกันทมหาปุราณะ—ในเอกาชีติสาหัสรีสังหิตา เล่มที่หก นาครขันฑะ—ภายในมหาตมยะของเขตศักดิ์สิทธิ์หาฏเกศวร และภายในวิศวามิตรียมหาตมยะ บทชื่อว่า “พรรณนาพลังและพระสิริของสามพาดิตยะผู้สถิตในถ้ำ” คือบทที่ 213 จบลงเพียงนี้

इतिthus
इति:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्तिसमाप्त्यर्थक अव्यय (quotative/end marker)
श्रीस्कांदेin the Śrī Skanda (Purāṇa)
श्रीस्कांदे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक) + स्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular); 'in the venerable Skanda(-purāṇa)'
महापुराणेin the Mahāpurāṇa
महापुराणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + पुराण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular)
एकाशीतिसाहस्र्याम्in the (section) of eighty-one thousand
एकाशीतिसाहस्र्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootएकाशीति (संख्या) + साहस्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular); संख्यावाचक-समास: 'in the (collection) of eighty-one thousand'
संहितायाम्in the Saṃhitā
संहितायाम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंहिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular)
षष्ठेin the sixth
षष्ठे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootषष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग (Masculine/Neuter), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular); क्रमवाचक विशेषण
नागरखण्डेin the Nāgara-khaṇḍa
नागरखण्डे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनागर (प्रातिपदिक) + खण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग (Masculine/Neuter), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular)
हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्येin the Māhātmya of the Hāṭakeśvara sacred region
हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहाटकेश्वर (प्रातिपदिक) + क्षेत्र (प्रातिपदिक) + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular); बहुपद-तत्पुरुष: 'in the Māhātmya of the Hāṭakeśvara-kṣetra'
विश्वामित्रीयमाहात्म्येin the Viśvāmitrīya Māhātmya
विश्वामित्रीयमाहात्म्ये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootविश्वामित्र (प्रातिपदिक) + ईय (तद्धित) + माहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी (Locative/7th), एकवचन (Singular); तद्धितान्त-पूर्वपद-तत्पुरुष: 'in the Viśvāmitrīya-māhātmya'
कुहरवासिसांबादित्यप्रभाववर्णनम्the description of the glory of Sāmbāditya dwelling in the cave
कुहरवासिसांबादित्यप्रभाववर्णनम्:
Vishaya (Topic/विषय)
TypeNoun
Rootकुहरवासी (प्रातिपदिक) + सांबादित्य (प्रातिपदिक) + प्रभाव (प्रातिपदिक) + वर्णन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); बहुपद-तत्पुरुष: 'description of the power/glory of Sāmbāditya (dwelling in the cave)'
नामnamed
नाम:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनाम-शब्दः (indeclinable) शीर्षकनिर्देशकः 'named/called'
त्रयोदशोत्तरद्विशततमःthe 213th
त्रयोदशोत्तरद्विशततमः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रयोदश (संख्या) + उत्तर (प्रातिपदिक) + द्विशत (संख्या) + तम (तद्धित/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular); संख्यावाचक-समास: 'two-hundred-and-thirteenth (213th)'
अध्यायःchapter
अध्यायः:
Karta/Pradhana (Main heading/प्रधान)
TypeNoun
Rootअध्याय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन (Singular)

Colophon (editorial/recitational closure formula)

Tirtha: Hāṭakeśvara-kṣetra; Viśvāmitrīya-māhātmya; Sāmbāditya-kuhara

Type: kshetra

Scene: A manuscript colophon scene: scribes and reciters conclude a chapter; the sacred landscape of Hāṭakeśvara and the cave of Sāmbāditya appears as a symbolic backdrop.

S
Skanda Mahāpurāṇa
E
Ekāśītisāhasrī Saṃhitā
N
Nāgara Khaṇḍa
H
Hāṭakeśvara-kṣetra
V
Viśvāmitrīya Māhātmya
S
Sāmbāditya

FAQs

This is a colophon: it formally closes the chapter and preserves the textual lineage and sacred geography framework.

Hāṭakeśvara-kṣetra and the Viśvāmitrīya context, including the cave-dwelling Sāmbāditya tradition.

None; it is a structural marker naming the text-section and chapter title.