Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 55

यदन्यत्तत्र संवृत्तं क्षेत्रजातं द्विजो त्तमाः । तदहं कीर्तयिष्यामि शृणुध्वं सुसमाहिताः

yadanyattatra saṃvṛttaṃ kṣetrajātaṃ dvijo ttamāḥ | tadahaṃ kīrtayiṣyāmi śṛṇudhvaṃ susamāhitāḥ

ดูก่อนท่านทวิชผู้ประเสริฐทั้งหลาย เหตุการณ์อื่นใดที่บังเกิดขึ้น ณ กษेत्रอันศักดิ์สิทธิ์นั้น ข้าพเจ้าจักกล่าวสรรเสริญเล่าให้ฟัง; จงสดับด้วยจิตตั้งมั่นเถิด

यत्whatever/that which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative)
अन्यत्other
अन्यत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम् (other)
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम्
संवृत्तम्occurred/happened
संवृत्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootसम्-√वृत् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (P.P.P.); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन
क्षेत्रजातम्born/produced in the sacred place
क्षेत्रजातम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्षेत्र + जात (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (क्षेत्रे जातम्); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम्
द्विजोत्तमाःO best of the twice-born
द्विजोत्तमाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयः (द्विजेषु उत्तमाः); पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन; संबोधनार्थे प्रयोगः (vocative sense)
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; अन्वय-सर्वनाम (that)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
कीर्तयिष्यामिI will narrate/proclaim
कीर्तयिष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कीर्तय् (नामधातु from कीर्ति)
Formलृट् (भविष्यत्), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
शृणुध्वम्listen (you all)
शृणुध्वम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), आत्मनेपद, मध्यमपुरुष, बहुवचन
सुसमाहिताःwell-attentive, composed
सुसमाहिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + सम्-आ-√धा (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formअव्ययीभावः (सु-समाहिताः = well-collected/attentive); भूतकर्मणि कृदन्तः; पुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन

Unspecified in snippet (narrator addressing dvijas; likely Sūta)

Tirtha: Ratnāditya-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Listener: Dvijottamāḥ

Scene: A revered narrator addresses attentive brāhmaṇas, announcing a forthcoming miracle-story born from the sacred field; listeners sit in orderly rows under a tree or in a hall.

K
kṣetra
D
dvija

FAQs

The greatness of a sacred place is shown not only by promised merit but also by exemplary events that demonstrate dharma and divine order.

The same tīrtha/kṣetra under discussion in Adhyāya 212; the verse introduces an additional episode connected to it.

No specific rite is prescribed here; it is an invitation to attentive listening (śravaṇa) of the kṣetra’s māhātmya.