Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 78

यश्चात्र दिवसे प्राप्ते तीर्थेऽत्रैव भवोद्भवे । स्नानं कृत्वा रवेर्वार उदयं समुपस्थिते

yaścātra divase prāpte tīrthe'traiva bhavodbhave | snānaṃ kṛtvā ravervāra udayaṃ samupasthite

“และผู้ใดก็ตาม เมื่อวันนั้นมาถึง ณ ตีรถะนี้อันบังเกิดจากภวะ (พระศิวะ) อาบน้ำที่นี่ในวันอาทิตย์ ณ ยามอรุณรุ่ง…”

यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अत्रhere
अत्र:
Deśa-adhikaraṇa (Place)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
दिवसेon the day
दिवसे:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootदिवस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
प्राप्तेwhen (it is) arrived
प्राप्ते:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; सति-सप्तमी (when it has arrived)
तीर्थेat the sacred ford
तीर्थे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Deśa-adhikaraṇa (Place)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
एवindeed
एव:
Avadhāraṇa (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphasis)
भवोद्भवेarisen from Bhava (Śiva)
भवोद्भवे:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootभव-उद्भव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (भवात् उद्भवः) विशेषण (तीर्थे)
स्नानम्bath
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having done)
रवेःof the Sun
रवेः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootरवि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
वारon (the day) of Sunday
वार:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootवार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (वारि/वारे इत्यर्थे; ‘on Sunday’)
उदयम्rise
उदयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
समुपस्थितेwhen (it is) present/arrived
समुपस्थिते:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeVerb
Rootसम्-उप-स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; सति-सप्तमी (when (sunrise) has occurred/arrived)

Śrī Bhagavān (Śiva)

Type: tirtha

Listener: dvija-uttama

Scene: Pilgrims gather at a tīrtha at the exact moment of sunrise on a Sunday; the water glows with the first rays, with a small shrine/linga nearby and priests preparing offerings.

B
Bhava (Śiva)
T
Tīrtha
R
Ravivāra (Sunday)
U
Udaya (sunrise)

FAQs

Purāṇic dharma emphasizes right place and right time—snāna at a Śiva-tīrtha at sunrise is portrayed as especially efficacious.

A Bhava-udbhava (Śiva-origin) tīrtha described in Nāgara Khaṇḍa, Adhyāya 209.

Snāna at this tīrtha on Ravivāra (Sunday) specifically at sunrise (udaya-kāla).