Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 18

त्रिशंकुरुवाच । नासाध्यं विद्यते ब्रह्मंस्तवाहं वेद्मि तत्त्वतः । तस्मात्कुरु प्रसादं मे यथा स्यान्मनसेप्सितम्

triśaṃkuruvāca | nāsādhyaṃ vidyate brahmaṃstavāhaṃ vedmi tattvataḥ | tasmātkuru prasādaṃ me yathā syānmanasepsitam

ตรีศังกุกล่าวว่า: “ข้าแต่พราหมณ์ (วสิษฐะ) ข้ารู้ตามความจริงว่า สำหรับท่านไม่มีสิ่งใดเกินกำลัง ดังนั้นโปรดประทานพระกรุณาแก่ข้า เพื่อให้สิ่งที่ใจข้าปรารถนาสำเร็จ”

त्रिशंकुःTriśaṅku
त्रिशंकुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रिशंकु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
not
:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
असाध्यम्impossible
असाध्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअ + साध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (predicate adjective)
विद्यतेexists
विद्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
ब्रह्मन्O Brahmin (sage)
ब्रह्मन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
तवof you/for you
तव:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वेद्मिknow
वेद्मि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
तत्त्वतःtruly
तत्त्वतः:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतत्त्व (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb: in truth/essentially)
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन
कुरुdo/grant
कुरु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
प्रसादम्favor/grace
प्रसादम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रसाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मेto me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, चतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति (Dative/Genitive), एकवचन
यथाso that
यथा:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formप्रकार/उपमान-अव्यय (so that/as)
स्यात्may be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (Optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
मनसाby the mind
मनसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
इप्सितम्desired
इप्सितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआप्/इप्स् (धातु) → इप्सित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (desired)

Triśaṅku

Listener: Vasiṣṭha

Scene: Triśaṅku, earnest and intense, pleads to Vasiṣṭha for favor, asserting the sage’s omnipotence; Vasiṣṭha remains composed, weighing dharma.

T
Triśaṅku
V
Vasiṣṭha

FAQs

It highlights reliance on a sage’s spiritual power and grace, while also foreshadowing the ethical tension between personal desire and dharmic propriety.

No tīrtha is directly named; the verse is part of a narrative embedded in the Tīrthamāhātmya section.

No specific rite is prescribed here; it is a petition for the sage’s favor to accomplish a desired spiritual goal.