Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 49

अकृत्यं मन्यते कृत्यं मित्रं शत्रुं च मन्यते । शत्रुं च मन्यते मित्रं जनः कामवशं गतः

akṛtyaṃ manyate kṛtyaṃ mitraṃ śatruṃ ca manyate | śatruṃ ca manyate mitraṃ janaḥ kāmavaśaṃ gataḥ

ผู้ที่ตกอยู่ใต้อำนาจกาม ย่อมเห็นสิ่งไม่ควรทำว่าเป็นสิ่งควรทำ ถือมิตรเป็นศัตรู และถือศัตรูเป็นมิตร

akṛtyamwhat should not be done
akṛtyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roota-kṛtya (प्रातिपदिक; √kṛ (कृ) + तव्यत्/यत्-भाव)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
manyatethinks/considers
manyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootman (मन् धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
kṛtyamas (something) to be done
kṛtyam:
Karma (Object complement/कर्मसमाना)
TypeNoun
Rootkṛtya (प्रातिपदिक; √kṛ (कृ) + तव्यत्/यत्-भाव)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
mitrama friend
mitram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmitra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
śatrum(as) an enemy
śatrum:
Karma (Object complement/कर्मसमाना)
TypeNoun
Rootśatru (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
manyateconsiders
manyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootman (मन् धातु)
Formलट्-लकार, आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
śatruman enemy
śatrum:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśatru (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
manyateconsiders
manyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootman (मन् धातु)
Formलट्-लकार, आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
mitram(as) a friend
mitram:
Karma (Object complement/कर्मसमाना)
TypeNoun
Rootmitra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
janaḥa person
janaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
kāmavaśamthe control of desire
kāmavaśam:
Karma (Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootkāma-vaśa (कामा + वश प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष समास (‘कामस्य वशः’); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; गत्यर्थक क्रियायाः कर्म/गति-लक्ष्य
gataḥgone (having fallen into)
gataḥ:
Karta (Subject qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeVerb
Rootgam (गम् धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; janaḥ इति कर्तरि विशेषण

Unspecified (contextual speaker within Nāgara-khaṇḍa Tīrtha-māhātmya dialogue)

Type: kshetra

Scene: An allegorical depiction of desire as a force that flips signposts: a traveler at a tīrtha crossroads reads reversed markers ‘kṛtya/akṛtya’, while two figures labeled friend/enemy are mistaken for each other.

FAQs

Unchecked desire distorts perception, reversing moral categories and even confusing true allies and harmful influences.

This verse is an ethical maxim within the larger tīrtha-narrative context; the location is not stated here.

No ritual is specified; the focus is on correcting inner delusion through dharmic discernment.