Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19

गौर्युवाच । अयं कलिप्रियो देवि ब्रूते सत्यानृतं वचः । अनेन कर्मणा प्राणान्बिभर्त्येष सदा मुनिः

gauryuvāca | ayaṃ kalipriyo devi brūte satyānṛtaṃ vacaḥ | anena karmaṇā prāṇānbibhartyeṣa sadā muniḥ

คุรีตรัสว่า “โอ้เทวี ผู้นี้ที่เรียกว่า ‘กาลิปริยะ’ กล่าววาจาปนจริงกับเท็จ ด้วยวิถีปฏิบัตินี้เอง ฤๅษีผู้นี้จึงยังชีพอยู่เสมอ”

गौरीGaurī
गौरी:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootगौरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (proper noun)
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अयम्this (man)
अयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कलिप्रियःdear to Kali
कलिप्रियः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकलि (प्रातिपदिक) + प्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष; विशेषण (qualifying ayam)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
ब्रूतेspeaks
ब्रूते:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√ब्रू (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
सत्यानृतम्truth and falsehood
सत्यानृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसत्य (प्रातिपदिक) + अनृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्वन्द्व-समास (truth and untruth)
वचःspeech/words
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अनेनby this
अनेन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
कर्मणाby the act/deed
कर्मणा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
प्राणान्life-breaths; lives
प्राणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्राण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
बिभर्तिsustains/bears
बिभर्ति:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√भृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
एषःthis one
एषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सदाalways
सदा:
Kāla (Time adjunct/काल)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formनित्यत्ववाचक-अव्यय (adverb of time/frequency)
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Gaurī (Pārvatī)

Listener: (addressed) Devī (unspecified in excerpt)

Scene: Gaurī, serene yet authoritative, raises a calming hand while addressing another goddess; Nārada stands nearby listening. The previously accused figure is shown smaller or in the background, indicating recontextualization rather than escalation.

G
Gaurī (Pārvatī)
N
Nārada

FAQs

Discernment is required even with revered figures; not all speech is wholly reliable, and dharma requires careful verification.

No tīrtha is named in this verse.

None.