Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 66

शरकर्मणि संसक्तस्त्वहमत्र व्यवस्थितः । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य स्वचित्ते चिन्तितं मया

śarakarmaṇi saṃsaktastvahamatra vyavasthitaḥ | tacchrutvā vacanaṃ tasya svacitte cintitaṃ mayā

“ข้าพำนักอยู่ที่นี่ มัวประกอบงานทำลูกศร” ครั้นได้ฟังถ้อยคำของเขา ข้าก็ใคร่ครวญไว้ในดวงจิตของตน

शरकर्मणिin the work of arrows (arrow-making)
शरकर्मणि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootशर + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुषः (शरस्य कर्म)
संसक्तःattached/engaged
संसक्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसञ्ज् (धातु) + संसक्त (कृदन्त, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधान/विरोधार्थक (particle: but/indeed)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (locative adverb)
व्यवस्थितःstationed/occupied
व्यवस्थितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + व्यवस्थित (कृदन्त, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
तत्that
तत्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘तत् (वचनम्)’ इति
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) + श्रुत्वा (कृदन्त, त्वा)
Formत्वा-प्रत्ययान्त अव्ययीभावरूप (gerund/absolutive)
वचनम्speech/words
वचनम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
स्वचित्तेin (my) own mind
स्वचित्ते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व + चित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; कर्मधारयः (स्वं चित्तम्)
चिन्तितम्was thought/considered
चिन्तितम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeAdjective
Rootचिन्त् (धातु) + चिन्तित (कृदन्त, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; ‘चिन्तितं (अभवत्)’
मयाby me
मया:
Kartr (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

Unspecified first-person speaker (the arrow-maker/śarākāra implied by context)

Listener: Brāhmaṇas/ṛṣis

Scene: An artisan steadily fashions arrows, tools arranged neatly; upon hearing the exchange, the narrator/character turns inward, contemplating the meaning.

Ś
śarakarma (arrow-making)

FAQs

It presents mindful introspection: even amid worldly labor, one can turn inward and contemplate truth.

Not specified in this verse; it is part of a broader tīrtha-glorification chapter.

None; the focus is mental reflection rather than an external rite.