Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4

ब्रह्मोवाच । यदि ते चित्तशुद्धिस्तु न कथंचित्प्रवर्तते । तत्स्थापय महाभाग लिंगं देवस्य शूलिनः

brahmovāca | yadi te cittaśuddhistu na kathaṃcitpravartate | tatsthāpaya mahābhāga liṃgaṃ devasya śūlinaḥ

พระพรหมตรัสว่า “หากความบริสุทธิ์แห่งจิตของท่านไม่อาจเกิดขึ้นได้ด้วยวิธีใดๆ แล้วไซร้ โอ้ผู้มีบุญ จงสถาปนา ‘ลิงคะ’ แห่งพระศูลิน ผู้เป็นพระเป็นเจ้า (พระศิวะผู้ทรงตรีศูล)”

ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन्/ब्रह्मा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
यदिif
यदि:
Sambandha (Clause marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्त-अव्ययम् (conditional particle)
तेyour
ते:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्
चित्तशुद्धिःpurity of mind
चित्तशुद्धिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक) + शुद्धि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (चित्तस्य शुद्धिः); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तुbut
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अवधारण-अव्ययम् (but/indeed)
not
:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्ययम्
कथंचित्in any way
कथंचित्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथंचित् (अव्यय)
Formअव्ययम् (adverb: in any way/at all)
प्रवर्ततेproceeds / comes about
प्रवर्तते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रवृत्/वृत् (धातु) (प्र + वृत्)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्; नपुंसकलिङ्ग
स्थापयestablish / set up
स्थापय:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) (स्था + णिच्)
Formलोट्-लकारः (Imperative), मध्यम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्; णिच्-प्रयोगः (causative: cause to be placed)
महाभागO greatly fortunate one
महाभाग:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + भाग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (महान् भागः यस्य/महाभागः); पुंलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
लिङ्गम्liṅga (emblem)
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
देवस्यof the god
देवस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
शूलिनःof the trident-bearer (Śiva)
शूलिनः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशूलिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेष्य-सम्बन्धः (epithet of Śiva)

Brahmā

Type: kshetra

Listener: (contextual) audience

Scene: Brahmā, four-faced and seated on a lotus, instructs Yājñavalkya to establish the liṅga of Śiva the trident-bearer; artisans and ritual vessels appear in the background, foreshadowing consecration.

B
Brahmā
Ś
Śiva (Śūlin)
L
Liṅga

FAQs

When inner purity is obstructed, devotion expressed through consecrating a Śiva-liṅga becomes a powerful dharmic remedy.

The instruction is situated within a kṣetra-māhātmya narrative; the particular kṣetra’s name and greatness are detailed in the surrounding verses.

Liṅga-sthāpanā—establishing (consecrating) the liṅga of Śiva as a means toward purification.