Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 49

वसिष्ठ उवाच । यद्येवं ते महाराज मद्वाक्यात्सत्वरं व्रज । हाटकेश्वरजं क्षेत्रं सर्वसिद्धिप्रदायकम्

vasiṣṭha uvāca | yadyevaṃ te mahārāja madvākyātsatvaraṃ vraja | hāṭakeśvarajaṃ kṣetraṃ sarvasiddhipradāyakam

วสิษฐะกล่าวว่า: ถ้าเป็นเช่นนั้น โอ้มหาราช จงไปโดยเร็วตามวาจาของเรา ไปยังเขตศักดิ์สิทธิ์แห่งหาฏเกศวร ผู้ประทานความสำเร็จทั้งปวง

वसिष्ठःVasiṣṭha
वसिष्ठः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (√वच् धातु)
Formलिट्-लकार (perfect); प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक अव्यय (conditional particle)
एवम्thus/so
एवम्:
Adhikarana (Manner/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक अव्यय (adverb: thus)
तेyour
ते:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (enclitic)
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहाराज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (महान् राजा)
मत्my
मत्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (stem form in compound)
वाक्यात्from (my) statement/word
वाक्यात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
सत्वरम्quickly
सत्वरम्:
Adhikarana (Manner/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसत्वरम् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb: quickly)
व्रजgo
व्रज:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootव्रज् (√व्रज् धातु)
Formलोट्-लकार (imperative); मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
हाटकेश्वरजम्connected with Hāṭakeśvara
हाटकेश्वरजम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहाटकेश्वर+ज (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (हाटकेश्वरात्/हाटकेश्वरस्य जातम्: 'born of/pertaining to Hāṭakeśvara')
क्षेत्रम्sacred place/field
क्षेत्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सर्वसिद्धिप्रदायकम्granting all accomplishments
सर्वसिद्धिप्रदायकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व+सिद्धि+प्रदायक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सर्वासां सिद्धीनां प्रदायकम्)

Vasiṣṭha

Tirtha: Hāṭakeśvara

Type: kshetra

Listener: Mahārāja (the king)

Scene: Vasiṣṭha, authoritative yet compassionate, points the way as if indicating a pilgrimage route; the king listens attentively, resolve replacing despair; a faint map-like landscape suggests the kṣetra ahead.

V
Vasiṣṭha
M
Mahārāja (King)
H
Hāṭakeśvara-kṣetra

FAQs

Obedience to righteous counsel (guru-vākya) and pilgrimage to a sanctified kṣetra become vehicles for divine aid and success.

Hāṭakeśvara-kṣetra, praised as a place that grants all siddhis (sarvasiddhipradāyaka).

The instruction is to go swiftly to the kṣetra; detailed worship procedures follow in subsequent verses.