Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 57

त्यक्तं पुरं गतं राज्यं कांतः संदेहतां गतः । अहं वने विदित्वैतत्क्व यामि विधिनिर्मिता

tyaktaṃ puraṃ gataṃ rājyaṃ kāṃtaḥ saṃdehatāṃ gataḥ | ahaṃ vane viditvaitatkva yāmi vidhinirmitā

นครถูกละทิ้ง ราชอาณาจักรก็สูญสิ้น และคนรักของข้าตกสู่ความคลางแคลงและความพินาศ ครั้นรู้ดังนี้ในป่า ข้าผู้ถูกลิขิตโดยวิธีย่อมจะไป ณ ที่ใดเล่า

त्यक्तम्abandoned
त्यक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootत्यक्त (√त्यज् धातु; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (abandoned)
पुरम्the city
पुरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
गतम्gone, left
गतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootगत (√गम् धातु; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (gone)
राज्यम्the kingdom
राज्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कान्तःbeloved, husband
कान्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
संदेहताम्doubt, uncertainty
संदेहताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंदेहता (प्रातिपदिक; भाववाचक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'संदेहता' = doubtfulness/uncertainty
गतःhas gone, has come to
गतः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeAdjective
Rootगत (√गम् धातु; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
वनेin the forest
वने:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
विदित्वाhaving known
विदित्वा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविदित्वा (√विद् धातु; क्त्वा-प्रत्ययान्त)
Formक्त्वा (absolutive/gerund) — 'having known'
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
क्वwhere?
क्व:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
यामिdo I go
यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
विधिनिर्मिताmade by fate/ordained
विधिनिर्मिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootविधि + निर्मित (√मा/√मि धातु; क्त-प्रत्ययान्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (विधिना निर्मिता = made by fate/ordinance)

Vṛndā (lamentation)

Scene: Vṛndā speaks in the forest, listing the abandonment of city and kingdom and the ruin of her beloved; she stands amid broken signs of habitation—empty road, toppled banner—questioning where to go.

V
Vṛndā
V
Vidhi (Fate)

FAQs

When dharma is shaken, worldly supports (city, kingdom, relationships) feel unstable; the soul turns toward a higher refuge beyond fate.

No specific tīrtha is named in this line; it expresses the heroine’s crisis within the māhātmya narrative.

None.