Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 18

ततः कदाचिदेकांते स्थितां तां शांडिलीं द्विजाः । बहिर्गते भर्तरि च तस्याः कार्येण केनचित्

tataḥ kadācidekāṃte sthitāṃ tāṃ śāṃḍilīṃ dvijāḥ | bahirgate bhartari ca tasyāḥ kāryeṇa kenacit

ต่อมาในกาลครั้งหนึ่ง โอ้พราหมณ์ทั้งหลาย เมื่อศาณฑิลีอยู่ในที่สงัด และสามีของนางออกไปภายนอกด้วยธุระบางประการ ก็เกิดโอกาส (ให้เข้าไปใกล้)

ततःthen/thereafter
ततः:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (adverb of sequence)
कदाचित्once/sometime
कदाचित्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकदाचित् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (adverb of time)
एकान्तेin a secluded place
एकान्ते:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
स्थिताम्standing/remaining
स्थिताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस्थित (स्था धातु, क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त विशेषण
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम
शाण्डिलीम्Śāṇḍilī
शाण्डिलीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशाण्डिली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; व्यक्तिनाम (proper name)
द्विजाःBrahmins
द्विजाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन
बहिः-गतेwhen (he) had gone outside
बहिः-गते:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootबहिः (अव्यय) + गत (√गम् धातु, क्त)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; अव्ययीभाव-समास (बहिः गतः)
भर्तरिwhen the husband (was)
भर्तरि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
and
:
Sambandha/Particle (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम
कार्येणby some business/task
कार्येण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन
केनचित्by someone/something
केनचित्:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite) सर्वनाम

Sūta (addressing the sages)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇas (explicit vocative)

Scene: Śāṇḍilī sits alone in a secluded hermitage space; the husband has gone out on an errand; the atmosphere suggests an approaching visitor or turning point.

Ś
Śāṇḍilī

FAQs

Dharma-teachings are often transmitted at the right time and setting; the Purāṇas mark such moments to introduce instruction.

No tīrtha is named in this verse; it prepares for a teaching within the Tīrthamāhātmya framework.

None.