Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19

ततः संचिंतयामास भूपालः किं महेश्वरः । सांनिध्यं निश्चलो भूत्वा लिंगेऽत्रैव करिष्यति

tataḥ saṃciṃtayāmāsa bhūpālaḥ kiṃ maheśvaraḥ | sāṃnidhyaṃ niścalo bhūtvā liṃge'traiva kariṣyati

แล้วพระภูปาลทรงรำพึงว่า “พระมหेशวรจะทรงเป็นผู้มั่นคงไม่หวั่นไหว แล้วสถิตสาน্নिधย์อันถาวรไว้ในศิวลึงค์นี้ ณ ที่นี่ได้อย่างไรหนอ?”

ततःthen
ततः:
Kala (Sequence/क्रम)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, अनन्तरवाचक
संचिन्तयामासreflected; thought
संचिन्तयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + चिन्त् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्ग-युक्त (सम्-)
भूपालःthe king
भूपालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभू + पाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (भूमेः पालः)
किम्what?
किम्:
Karma (Interrogative object)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
महेश्वरःMahēśvara (Great Lord Śiva)
महेश्वरः:
Karta (Subject/apposition)
TypeNoun
Rootमहा + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (महान् ईश्वरः)
सांनिध्यम्presence; proximity
सांनिध्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसांनिध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
निश्चलःsteady; unmoving
निश्चलः:
Karta (Qualifier)
TypeAdjective
Rootनिश्चल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (of महेश्वरः)
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having become)
लिङ्गेin the liṅga
लिङ्गे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक
करिष्यतिwill do; will make
करिष्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, एकवचन

Sūta (narrative voice; the thought belongs to the King)

Type: kshetra

Scene: The king stands before the newly prepared liṅga-seat, contemplative, hand to chin or in quiet añjali; the sanctum is still, lamps flicker; the question of presence hangs in the air.

B
Bhūpāla (King)
M
Maheśvara
S
Sāṃnidhya
L
Liṅga

FAQs

Even sincere devotees may question how divine presence abides—scripture answers doubt with assurance and signs.

The liṅga-site of Acaleśvara in Nāgarakhaṇḍa where Śiva’s permanent presence is contemplated.

No new rite is prescribed; the verse frames the theological question of presence within the liṅga after consecration.