Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 34

ततो मयापि तत्रैव तत्क्षणात्सलिलं च यत् । तस्मिन्काष्ठे परिक्षिप्तं नीतं वृद्धिं च तत्क्षणात्

tato mayāpi tatraiva tatkṣaṇātsalilaṃ ca yat | tasminkāṣṭhe parikṣiptaṃ nītaṃ vṛddhiṃ ca tatkṣaṇāt

แล้วเราก็ ณ ที่นั้นเอง ในขณะนั้นเอง โปรยน้ำลงบนท่อนไม้นั้น และในทันใดมันก็เพิ่มพูนและงอกงามขึ้นทันที

ततःthen/thereupon
ततः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय/तद्-तसिल्)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (from that/thereupon)
मयाby me
मया:
Karana (Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया-विभक्ति, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कार (also)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (there)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (indeed/just)
तत्क्षणात्at that very moment / immediately
तत्क्षणात्:
Apadana (Ablative of time/अपादान)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + क्षण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (तत् क्षणः); पुंलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; कालवाचक (immediately)
सलिलम्water
सलिलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसलिल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
यत्which
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धक
तस्मिन्in/on that
तस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
काष्ठेon the wood
काष्ठे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
परिक्षिप्तम्thrown/placed around, cast
परिक्षिप्तम्:
Karta (Predicate to salilam/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरि-क्षिप् (धातु) → परिक्षिप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सलिलस्य विशेषणम्
नीतम्led/brought
नीतम्:
Karta (Predicate/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootनी (धातु) → नीत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय); नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; (सलिलस्य/फलस्य) विशेषणम्
वृद्धिम्increase/growth
वृद्धिम्:
Karma (Result/object/कर्म)
TypeNoun
Rootवृद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
तत्क्षणात्immediately
तत्क्षणात्:
Apadana (Ablative of time/अपादान)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + क्षण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; कालवाचक

Yājñavalkya (continuing narrative)

Listener: Śākalya (within the dialogue sequence)

Scene: The sage casts the consecration-water onto the wood; instantly the wood swells/grows—suggesting sprouting into a living tree or expanding into a sacred form—astonishing onlookers.

Y
Yājñavalkya

FAQs

Sacred water, when connected to ritual intent and spiritual power, is portrayed as capable of extraordinary effects.

The verse does not specify a site; it contributes to the broader tīrtha-centered discourse on sacred potency.

The context remains abhiṣeka-salila (consecration water), emphasizing its sanctity and power.