Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 23

अभिषेकं द्विजश्रेष्ठ ममापि त्वं प्रयच्छ भोः । अनेनैव तु मन्त्रेण शुचित्वं मे व्यवस्थितम्

abhiṣekaṃ dvijaśreṣṭha mamāpi tvaṃ prayaccha bhoḥ | anenaiva tu mantreṇa śucitvaṃ me vyavasthitam

ข้าแต่ทวิชผู้ประเสริฐ โปรดประทานพิธีอภิเษกแก่ข้าพเจ้าด้วยเถิด ข้าพเจ้าขอวิงวอน; ด้วยมนตร์นี้เอง ความบริสุทธิ์ของข้าพเจ้าจักตั้งมั่นโดยชอบ

अभिषेकम्consecration/ablution
अभिषेकम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootabhiṣeka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
द्विज-श्रेष्ठO best of the twice-born
द्विज-श्रेष्ठ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdvija (प्रातिपदिक) + śreṣṭha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः — ‘श्रेष्ठः द्विजानाम्’
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन — ‘of me/my’
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (निपात) — ‘also/even’
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st), एकवचन — ‘you’
प्रयच्छgrant/give
प्रयच्छ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√यम् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; उपसर्ग प्र-
भोःO sir!
भोः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootbhoḥ (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बोधन-निपात)
अनेनby this
अनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, तृतीया (3rd), एकवचन — ‘by/with this’
एवindeed/only
एव:
Sambandha (Emphasis/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (निपात) — emphasis
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (अवधारण/विरोध) — ‘but/indeed’
मन्त्रेणwith the mantra
मन्त्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootmantra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
शुचित्वम्purity
शुचित्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootśucitva (प्रातिपदिक; भाव)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन (एन्क्लिटिक) — ‘of me/my’
व्यवस्थितम्is established
व्यवस्थितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvyavasthita (कृदन्त; √स्था (धातु) + क्त, उपसर्ग वि+अव)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; शुचित्वम् इति विशेष्ये — ‘established’

Rāja (King)

Type: kshetra

Scene: The king, humbled, addresses the foremost brāhmaṇa, requesting abhiṣeka; the sage holds a water vessel and gestures with restraint, indicating ritual gravity.

R
Rāja (King)
D
Dvijaśreṣṭha (foremost Brahmin)

FAQs

Approaching sacred rites with humility and faith, one seeks inner purification—not merely outer status.

The wider passage belongs to a tīrtha-glorification section, but this verse itself focuses on abhiṣeka and mantra rather than naming the site.

Abhiṣeka (ritual consecration/bathing) performed with a specific mantra to establish śucitva (ritual-spiritual purity).