Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 10

ऋषय ऊचुः । चमत्कारनरेंद्रस्य वंशे क्षीणे महामते । आनर्त्ताधिपतिः कोऽन्यस्तत्र राजा बभूव ह

ṛṣaya ūcuḥ | camatkāranareṃdrasya vaṃśe kṣīṇe mahāmate | ānarttādhipatiḥ ko'nyastatra rājā babhūva ha

เหล่าฤๅษีกล่าวว่า “โอ้ท่านผู้มีปัญญายิ่ง เมื่อราชวงศ์ของพระเจ้า จามัตการะ สิ้นสุดลงแล้ว ใครเล่าจึงได้เป็นกษัตริย์ผู้ครองอาณรต ณ ที่นั้น?”

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st) बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (वच्)
Formलिट् (परोक्शभूत) परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष बहुवचन
चमत्कार-नरेन्द्रस्यof King Camatkāra
चमत्कार-नरेन्द्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचमत्कार (प्रातिपदिक) + नरेन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी (6th) एकवचन; समासः तत्पुरुष (चमत्कारः नरेन्द्रः)
वंशेin the lineage
वंशे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवंश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे सप्तमी (7th) एकवचन
क्षीणेwhen (it was) exhausted
क्षीणे:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootक्षीण (कृदन्त; √क्षी (क्षी) क्त)
Formपुंलिङ्गे सप्तमी (7th) एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण (वंशे इति विशेष्ये)
महामतेO great-minded one
महामते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहामति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे सम्बोधन (8th) एकवचन; संबोधन
आनर्त्त-अधिपतिःthe ruler of Ānarta
आनर्त्त-अधिपतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआनर्त्त (प्रातिपदिक; देशनाम) + अधिपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचन; समासः तत्पुरुष (आनर्त्तस्य अधिपतिः)
कःwho?
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
अन्यःother
अन्यः:
Karta (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचन; विशेषण (कः इत्यस्य)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक क्रियाविशेषण) — 'there'
राजाking
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचन
बभूवbecame; was
बभूव:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (भू)
Formलिट् (परोक्शभूत) परस्मैपदम्; प्रथमपुरुष एकवचन
indeed; (emphatic particle)
:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय (निपात; कथन-प्रत्यय/स्मरणार्थक)

Ṛṣis (Sages)

Listener: Sūta (implied respondent in next verse)

Scene: A circle of sages addresses the narrator with a pointed question about the end of a king’s lineage and the next ruler of Ānarta.

K
King Cāmatkāra
Ā
Ānarta

FAQs

Worldly power is transient; even royal lineages end—prompting inquiry into dharmic continuity through rightful rule and sacred tradition.

This verse is part of the tīrtha narrative frame; it situates the account in the Ānarta region, preparing for the tīrtha’s praise through associated history.

None directly; it is a narrative question establishing historical context.