Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 54

केचिच्च शरणं प्राप्ता रुद्रानुचरकिंकरान् । एवं नष्टं तदा सैन्यं विलोक्यासुरपालकः । तारको हि रुषाविष्टो हंतुं देवगणान्ययौ

kecicca śaraṇaṃ prāptā rudrānucarakiṃkarān | evaṃ naṣṭaṃ tadā sainyaṃ vilokyāsurapālakaḥ | tārako hi ruṣāviṣṭo haṃtuṃ devagaṇānyayau

บางพวกเข้าพึ่งพาเหล่าคิงกรผู้เป็นบริวารติดตามพระรุทระ ครั้นเห็นกองทัพตนพินาศฉันนี้ ตารกะผู้พิทักษ์อสูรทั้งหลายก็ถูกโทสะครอบงำ แล้วรุดหน้าไปเพื่อสังหารหมู่คณะเทพทั้งปวง

केचित्some
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction)
शरणम्refuge
शरणम्:
Gati/Karma (Goal/Object/गति-लक्ष्य)
TypeNoun
Rootśaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्राप्ताःhaving reached
प्राप्ताः:
Kriya (Action/result/क्रिया-फल)
TypeVerb
Rootpra- + √āp (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (PPP) used predicatively (‘having reached’); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
रुद्रानुचरकिंकरान्Rudra’s attendant-servants
रुद्रानुचरकिंकरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrudra (प्रातिपदिक) + anucara (प्रातिपदिक) + kiṃkara (प्रातिपदिक)
Formबहुपद-तत्पुरुष-समास (रुद्रस्य अनुचराः किंकराः = ‘servant-attendants of Rudra’); पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
एवम्thus
एवम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण)
नष्टम्destroyed
नष्टम्:
Karma (Object-qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootnaṣṭa (कृदन्त)
Form√naś (धातु) क्त-प्रत्ययान्त (PPP) used adjectivally; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘सैन्यम्’ विशेषणम्
तदाthen
तदा:
Adhikarana (Time/अधिकरण-काल)
TypeIndeclinable
Roottadā (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक)
सैन्यम्army
सैन्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsainya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
विलोक्यhaving seen
विलोक्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootvi- + √lok (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययीभावरूप कृदन्त (gerund/absolutive) = ‘having seen’
असुरपालकःthe demon-leader/guardian
असुरपालकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootasura (प्रातिपदिक) + pālaka (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (असुराणां पालकः = ‘protector/leader of demons’); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तारकःTāraka
तारकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottāraka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय (निपात)
रुषाविष्टःseized by anger
रुषाविष्टः:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootruṣā (प्रातिपदिक) + āviṣṭa (कृदन्त)
Formतत्पुरुष (रुषा आविष्टः = ‘possessed by anger’); āviṣṭa = ā- + √viś (धातु) क्त (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘तारकः’)
हन्तुम्to kill
हन्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Roothan (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त infinitive = ‘to kill’
देवगणान्the hosts of gods
देवगणान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + gaṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (देवानां गणाः = ‘hosts of gods’); पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
अयौwent/advanced
अयौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootyā (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)

Tirtha: Kedāra (Kedāranātha)

Type: kshetra

Scene: Fleeing asuras cluster behind fierce Rudra-attendants (gaṇas) for protection; in the distance Tāraka, enraged, advances toward the deva host—eyes blazing, weapons raised.

R
Rudra
R
Rudrānucaras (Śiva's attendants)
T
Tāraka
A
Asuras
D
Deva-gaṇas

FAQs

When ego is wounded, rage seeks fresh violence; the Purāṇic lens warns that anger multiplies suffering rather than restoring order.

The narrative belongs to Kedāra-khaṇḍa (Kedārakṣetra region), but this verse does not directly praise a named tīrtha.

None.