Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 57

ये द्विषंति महादेवं सर्वकर्मैकसाक्षिणम् । धर्मकार्ये प्रवृत्तास्तु ते प्राप्स्यंतीदृशं दशाम्

ye dviṣaṃti mahādevaṃ sarvakarmaikasākṣiṇam | dharmakārye pravṛttāstu te prāpsyaṃtīdṛśaṃ daśām

ผู้ใดเกลียดชังพระมหาเทวะ—ผู้เป็นพยานเอกแห่งกรรมทั้งปวง—แม้จะปรากฏว่าประกอบกิจแห่งธรรม ก็จักประสบสภาพเช่นนี้เอง

येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचन
द्विषन्तिhate
द्विषन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootद्विष् (धातु)
Formलट्-लकार (present), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
महादेवम्Mahādeva (the great god)
महादेवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः कर्मधारयः (महान् देवः)
सर्वकर्मैकसाक्षिणम्the sole witness of all actions
सर्वकर्मैकसाक्षिणम्:
Visheshana (Appositive qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootसर्व + कर्म + एक + साक्षिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (सर्वकर्मणाम् एकः साक्षी)
धर्मकार्येin a righteous act/duty
धर्मकार्ये:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootधर्मकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (धर्मस्य कार्यम्)
प्रवृत्ताःengaged, set about
प्रवृत्ताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + वृत्त (प्रातिपदिक; √वृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘ये’ इति विशेषणम्
तुbut, indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle) विरोध/विशेषार्थक
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचन
प्राप्स्यन्तिwill attain
प्राप्स्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलृट्-लकार (simple future), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
ईदृशम्such, of this kind
ईदृशम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootईदृश (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘दशाम्’ इति विशेषणम् (रूपं नपुंसकसदृशं, प्रयोगे स्त्रीलिङ्गार्थे)
दशाम्a condition/state
दशाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन

Vīrabhadra

Listener: Ṛṣis (frame assumed)

Scene: Vīrabhadra’s warning intensifies: he gestures toward the heavens, invoking Mahādeva as omniscient Witness, while the gaṇas absorb the moral gravity.

M
Mahādeva (Śiva)
D
dharma
K
karma (witnesshood)

FAQs

Outer righteousness cannot compensate for inner hostility to the Divine; dharma must be rooted in reverence for Mahādeva.

The verse belongs to the Kāśī Khanda’s spiritual map, where devotion to Śiva is the defining principle of Kāśī’s holiness.

None directly; it sets a devotional prerequisite for dharmic activity rather than prescribing a specific rite.