Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 29

इति प्रतिज्ञां तस्येशः श्रुत्वा कृतममन्यत । कृतकृत्यमिवात्यंतं तं मुदा प्रत्युवाच च

iti pratijñāṃ tasyeśaḥ śrutvā kṛtamamanyata | kṛtakṛtyamivātyaṃtaṃ taṃ mudā pratyuvāca ca

ครั้นทรงสดับปณิธานของเขาแล้ว พระผู้เป็นเจ้าทรงเห็นว่าเรื่องนั้นเสมือนสำเร็จแล้ว และประหนึ่งทรงบรรลุภารกิจโดยสิ้นเชิง พระองค์จึงตรัสตอบเขาด้วยความปีติ

इतिthus
इति:
Discourse marker
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formइत्यादि-परामर्शक-अव्यय (quotative particle)
प्रतिज्ञाम्vow / promise
प्रतिज्ञाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रतिज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
ईशःthe Lord
ईशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund): 'having heard'
कृतम्(it) done / as done
कृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकृ (धातु) + कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
अमन्यतconsidered / thought
अमन्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
कृतकृत्यम्one who has accomplished his task
कृतकृत्यम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootकृत + कृत्य (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः कर्मधारय (कृतं कृत्यं यस्य/कृतकृत्यः) — अत्र नपुंसक-रूपेण उपमेयत्वात्
इवas if
इव:
Upama-marker
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमार्थक-अव्यय (particle of comparison)
अत्यन्तम्exceedingly
अत्यन्तम्:
Adverbial modifier
TypeIndeclinable
Rootअत्यन्त (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb: 'exceedingly')
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
मुदाwith joy
मुदा:
Karana (Instrument/Means)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; भाववाचक
प्रत्युवाचreplied
प्रत्युवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
and
:
Conjunction
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

Narrator voice within the Kāśīkhaṇḍa passage (describing the Lord’s response; exact narrator not in snippet)

Tirtha: Kāśī (Viśveśvara-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: The Lord, hearing the vow, smiles with serene joy, as if the task is already completed; the devotee stands attentive, the battlefield tension replaced by calm certainty.

Ī
Īśa

FAQs

A sincere vow made in devotion is met by divine assurance; the Lord’s grace turns intention into inevitability.

The narrative belongs to the Kāśī-khaṇḍa (Vārāṇasī/Kāśī Māhātmya), though this verse is a narrative transition rather than site-description.

None.