Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 86

प्रावर्तंतर्षयोन्येपि गौरवात्तव ते क्रतौ । यदि मे ब्राह्मणस्यैकं शृणोषि वचनं हितम्

prāvartaṃtarṣayonyepi gauravāttava te kratau | yadi me brāhmaṇasyaikaṃ śṛṇoṣi vacanaṃ hitam

ด้วยความเคารพต่อท่าน ฤๅษีอื่น ๆ ก็พากันก้าวมาร่วมในยัญของท่านด้วย; โอ้พราหมณ์ หากท่านจะฟังถ้อยคำอันเป็นประโยชน์จากข้าพเจ้าเพียงประการเดียว—

प्रावर्तन्तset about/engaged
प्रावर्तन्त:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वृत् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; प्र-उपसर्ग
ऋषयःsages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
अन्येother
अन्ये:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (ऋषयः)
अपिalso
अपि:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (also)
गौरवात्out of respect
गौरवात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootगौरव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause)
तवyour
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन
तेof you
ते:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन (enclitic)
क्रतौin the sacrifice
क्रतौ:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
यदिif
यदि:
Condition marker (शर्त)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्त-निपात (conditional: if)
मेmy
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन (enclitic)
ब्राह्मणस्यof a brāhmaṇa
ब्राह्मणस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
एकम्one
एकम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (वचनम्)
शृणोषिyou hear/listen
शृणोषि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
वचनम्statement/word
वचनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
हितम्beneficial
हितम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootहित (प्रातिपदिक; √धा (धातु) से क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कृदन्त-विशेषण (वचनम् विशेषयति)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa context, typically Skanda to Agastya)

Tirtha: Kāśī (general)

Type: kshetra

Listener: Purāṇic audience (not explicit)

Scene: A sacrificial arena with multiple ṛṣis arriving respectfully, carrying darbha and ladles; a senior brāhmaṇa figure raises a hand in gentle instruction, requesting attention for a single beneficial word.

Ṛṣis (sages)
B
Brāhmaṇa (speaker-role)

FAQs

Ritual must be guided by dharmic counsel and humility—listening to wise instruction safeguards spiritual fruit.

The setting remains Kāśī; the verse functions as a preface to invoking Viśveśvara’s primacy in rites.

An implicit prescription: heed the brāhmaṇa’s beneficial instruction to ensure the sacrifice is properly completed.