Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 56

तेषूड्डीनेषु दैत्येषु शतकोटिमितेषु च । निर्जगाम ततः सा तु कालरात्रिर्नभोध्वगा

teṣūḍḍīneṣu daityeṣu śatakoṭimiteṣu ca | nirjagāma tataḥ sā tu kālarātrirnabhodhvagā

ครั้นเมื่อเหล่าไทตยะซึ่งมีจำนวนถึงร้อยโกฏิถูกเหวี่ยงกระจายขึ้นไปแล้ว กาลราตรีเองก็ปรากฏ ก้าวไปในนภา

तेषुamong them
तेषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचन
उड्डीनेषुhaving flown up
उड्डीनेषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootउद्-डी (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle); पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (दैत्येषु)
दैत्येषुamong the demons
दैत्येषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदैत्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन
शतकोटिमितेषुnumbering a hundred crores
शतकोटिमितेषु:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootशत (प्रातिपदिक) + कोटि (प्रातिपदिक) + मित (कृदन्त-प्रातिपदिक; मा धातु)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः (शत-कोट्या मिताः) विशेषणम् (दैत्येषु)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
निर्जगामwent out/emerged
निर्जगाम:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-गम् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
ततःthen
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; काल/क्रमवाचक (adverb: then)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोध (particle: but/indeed)
कालरात्रिःKālarātri (Night of Time)
कालरात्रिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक) + रात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (कालस्य रात्रिः)
नभोध्वगाsky-going; moving in the sky
नभोध्वगा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनभस् (प्रातिपदिक) + ध्वग (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (नभसि ध्वगः/गामिनी)

Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa context: Skanda narrating to Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya sages

Scene: After a hundred-crore daityas are flung and scattered, Kālarātri appears—dark, vast, and airborne—moving across the sky like embodied night, the battlefield below reduced to drifting, defeated fragments.

D
Daityas
K
Kālarātri

FAQs

When adharma swells in number, the divine manifests in appropriate form to restore balance—especially in a sanctified kṣetra.

Kāśī (Vārāṇasī) is the overarching holy geography of the Kāśīkhaṇḍa.

None; it narrates the emergence of Kālarātri.