Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 82

स्कन्द उवाच । तदा प्रभृति कुंभोत्थ लिंगं व्याघ्रेश्वराभिधम् । ज्येष्ठेशादुत्तरेभागे दृष्टं स्पृष्टं भयापहम्

skanda uvāca | tadā prabhṛti kuṃbhottha liṃgaṃ vyāghreśvarābhidham | jyeṣṭheśāduttarebhāge dṛṣṭaṃ spṛṣṭaṃ bhayāpaham

สกันทะตรัสว่า: นับแต่นั้นมา โอ้อคัสตยะผู้บังเกิดจากหม้อ ลึงค์นั้นเป็นที่รู้จักนามว่า “วยาฆเรศวร” อยู่ทางเหนือแห่งชเยษเฐศะ เพียงได้เห็นหรือได้สัมผัส ก็ขจัดความหวาดกลัวได้

स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
तदाthen
तदा:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
प्रभृतिfrom then onward
प्रभृति:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रभृति (अव्यय)
Formअव्यय; ‘from/since’ अर्थे (postpositional adverb)
कुंभोत्थarisen from a pot
कुंभोत्थ:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootकुंभ + उत्थ (प्रातिपदिक); उत्थ < उत्था/स्था (धातु-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; ‘कुंभात् उत्थः’ इति पञ्चमी-तत्पुरुष; लिङ्गम् इति विशेषण
लिङ्गम्liṅga (Śiva-emblem)
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
व्याघ्रेश्वराभिधम्named ‘Vyāghreśvara’
व्याघ्रेश्वराभिधम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootव्याघ्रेश्वर + अभिध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; ‘व्याघ्रेश्वर-नामक’ इति षष्ठी/कर्मधारय-भावे तत्पुरुष; लिङ्गम् इति विशेषण
ज्येष्ठेशात्from (the shrine of) Jyeṣṭheśa
ज्येष्ठेशात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootज्येष्ठेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन
उत्तरेभागेin the northern part
उत्तरेभागे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootउत्तर + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; ‘उत्तरे भागे’ इति कर्मधारय/तत्पुरुष-भाव; अधिकरण
दृष्टम्seen
दृष्टम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; लिङ्गम् इति विशेषण
स्पृष्टम्touched
स्पृष्टम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस्पृश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; लिङ्गम् इति विशेषण
भयापहम्removing fear
भयापहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootभय + अपह (प्रातिपदिक); अपह < अपहृ (धातु-निष्पन्न)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; ‘भयं अपहन्ति’ इति उपपद-तत्पुरुष; लिङ्गम् इति विशेषण

Skanda

Tirtha: Vyāghreśvara

Type: kshetra

Listener: Agastya (Kumbhodbhava)

Scene: Skanda instructs Agastya (Kumbhodbhava) about the naming of Vyāghreśvara; a compact Kāśī lane with a small liṅga-shrine, Jyeṣṭheśa indicated to the south; devotees approach for darśana and sparśa, their fear dissolving.

S
Skanda
A
Agastya (Kuṃbhottha)
V
Vyāghreśvara Liṅga
J
Jyeṣṭheśa (shrine/linga in Kāśī)

FAQs

Kāśī’s Śaiva sacred geography is salvific: darśana and sparśa of the Liṅga are themselves fear-dispelling acts.

Vyāghreśvara Liṅga in Kāśī, located to the north of Jyeṣṭheśa.

Darśana (seeing) and sparśa (touching) of the Vyāghreśvara Liṅga are stated as spiritually efficacious.