Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 95

प्रसंगतः स्नानविधिं वक्ष्यामि कलशोद्भव । विधिस्नानं यतः प्राहुः स्नानाच्छतगुणोत्तरम्

prasaṃgataḥ snānavidhiṃ vakṣyāmi kalaśodbhava | vidhisnānaṃ yataḥ prāhuḥ snānācchataguṇottaram

บัดนี้ตามลำดับกาล โอ้กะละโศทภวะ เราจักกล่าววิธีอาบน้ำอันถูกต้อง เพราะกล่าวกันว่า การอาบน้ำตามพิธีให้ผลยิ่งกว่าการอาบโดยไร้แบบแผนถึงร้อยเท่า

प्रसङ्गतःincidentally/from the context
प्रसङ्गतः:
Hetu/Adhikaraṇa (Cause/Context/हेतु/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रसङ्ग (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb): पञ्चमी-अर्थे (from the occasion/context)
स्नानविधिम्the procedure of bathing
स्नानविधिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक) + विधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (स्नानस्य विधिः)
वक्ष्यामिI shall tell
वक्ष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
कलशोद्भवO one born from the pot (Agastya)
कलशोद्भव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकलश (प्रातिपदिक) + उद्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; तत्पुरुष-समास (कलशात् उद्भवः)
विधिस्नानम्ritual/proper bathing
विधिस्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक) + स्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (विधिना कृतं स्नानम् / विधेः स्नानम्)
यतःbecause
यतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootयतस् (अव्यय)
Formहेतुवाचक-अव्यय (causal indeclinable: because)
प्राहुःthey have said
प्राहुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + अह् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
स्नानात्than/from (ordinary) bathing
स्नानात्:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन
शतगुणोत्तरम्a hundred times superior
शतगुणोत्तरम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशत (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक) + उत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; तत्पुरुष-समास (शतगुणैः उत्तरम् = a hundredfold superior)

Skanda

Tirtha: Kāśī-Gaṅgā snāna (vidhi emphasis)

Type: ghat

Listener: Kalaśodbhava (Agastya)

Scene: A sage-teacher addressing Agastya (Kalaśodbhava), gesturing toward the river as if outlining steps of ritual bathing; disciples listen; palm-leaf manuscripts and kuśa grass nearby.

A
Agastya

FAQs

In Purāṇic dharma, intention and correct procedure (vidhi) intensify the spiritual fruit of an act.

The broader setting is Kāśī; the verse introduces ritual method rather than naming a particular tīrtha.

A promise to teach snāna-vidhi, emphasizing that rule-based bathing (vidhi-snānā) multiplies merit.