Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 66

स्वयं कृतापराधानां दोषो कस्य न दीयते । यथा वने काष्ठवर्षाद्वह्निः स्याद्दैवयोगतः

svayaṃ kṛtāparādhānāṃ doṣo kasya na dīyate | yathā vane kāṣṭhavarṣādvahniḥ syāddaivayogataḥ

ผู้ที่ก่อความผิดด้วยตนเองนั้น โทษจะไม่ตกแก่ผู้ใดเล่า? ดุจในป่า เมื่อไม้แห้งโปรยลงมา ไฟก็อาจลุกขึ้นได้ด้วยการประจวบแห่งชะตา

स्वयम्by oneself
स्वयम्:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (reflexive adverb: oneself)
कृतापराधानाम्of those who have committed an offense
कृतापराधानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकृत-अपराध (प्रातिपदिक; कृत + अपराध)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन; समासः—कर्मधारय (कृतः अपराधः येषाम्)
दोषःfault, blame
दोषः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदोष (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कस्यof whom
कस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम
not
:
Pratishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
दीयतेis given/assigned
दीयते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु; दा/ददाति)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)
यथाjust as
यथा:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/दृष्टान्तार्थक (just as)
वनेin the forest
वने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
काष्ठवर्षात्from a shower/rain of wood (fuel)
काष्ठवर्षात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootकाष्ठ-वर्ष (प्रातिपदिक; काष्ठ + वर्ष)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (काष्ठस्य वर्षः)
वह्निःfire
वह्निः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवह्नि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्यात्may arise/would be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ्-लकार (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
दैवयोगतःdue to fate/by divine chance
दैवयोगतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootदैव-योगतस् (प्रातिपदिक; दैव + योग + तस्)
Formअव्ययीभाव-समास; अव्यय (तस्-प्रत्ययान्त) कारणवाचक (by fate/through divine conjunction)

King Kumārapāla (continuing his explanation)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Scene: A didactic scene: in a forest, heaps of dry wood fall like a shower; a sudden flame springs up, illustrating how conditions and fate ignite consequences; a teacher-figure or king points to the example while addressing an audience.

D
doṣa
D
daiva
V
vahni (fire)
K
Kumārapāla (implied)

FAQs

One must accept responsibility for self-made wrongdoing; circumstances (daiva) may catalyze results, but the fault begins with one’s own actions.

No tīrtha is mentioned; the verse conveys a general dharmic principle of karma and accountability.

None; it is a moral analogy rather than a ritual instruction.