Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 36

कति स्थानानि किं द्रव्यं का शक्तिः का च देवता । किं प्रमाणं च कः कर्त्ता के मंत्रास्तस्य किं फलम्

kati sthānāni kiṃ dravyaṃ kā śaktiḥ kā ca devatā | kiṃ pramāṇaṃ ca kaḥ karttā ke maṃtrāstasya kiṃ phalam

มีตำแหน่ง (บนกาย) กี่แห่ง? ใช้วัตถุใด? มีศักติอย่างไร และควรภาวนาถึงเทวะองค์ใด? มีขนาดวัดอย่างไร ผู้ใดมีสิทธิ์กระทำ มนต์ใดประกอบ และผลที่ได้คืออะไร?

कतिhow many
कति:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकति (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत्-प्रयोगः/संख्यावाचक-विशेषणम्; (स्थानानि इति पदस्य) नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, बहुवचनार्थे
स्थानानिplaces, locations
स्थानानि:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
किम्what
किम्:
Visheshana (Interrogative/प्रश्न)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
द्रव्यम्substance, material
द्रव्यम्:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
काwhich/what (fem.)
का:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; प्रश्नवाचक
शक्तिःpower, potency
शक्तिः:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
काwhich/what (fem.)
का:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; प्रश्नवाचक
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक)
देवताdeity
देवता:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootदेवता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
किम्what
किम्:
Visheshana (Interrogative/प्रश्न)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
प्रमाणम्authority, proof, measure
प्रमाणम्:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootप्रमाण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक)
कःwho/which (masc.)
कः:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; प्रश्नवाचक
कर्त्ताdoer, performer
कर्त्ता:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootकर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तृ-शब्दः
केwhich/what (plural)
के:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; प्रश्नवाचक
मन्त्राःmantras
मन्त्राः:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
तस्यof that / its
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; संकेतः—त्रिपुण्ड्रस्य
किम्what
किम्:
Visheshana (Interrogative/प्रश्न)
TypePronoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
फलम्result, fruit
फलम्:
Karta (Topic/प्रथमा)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Sanatkumāra

Listener: Maheshvara (Rudra/Shiva)

Scene: A didactic tableau with symbolic icons floating or arranged: ash vessel (dravya), trident and damaru (shakti), Shiva-linga or Rudra form (devata), measuring lines on forehead (pramana), a sacred thread and initiation marks (adhikara), and mantra scrolls (mantra).

S
Sanatkumāra
T
Tripuṇḍra
M
Mantra
D
Devatā
Ś
Śakti

FAQs

A sacred practice is complete only when understood in method, meaning, mantra, qualification, and intended fruit.

No holy site is referenced; the verse is a technical inquiry into the Tripuṇḍra observance.

It enumerates the required ritual parameters: bodily locations, material (dravya), deity, measure, performer, mantras, and fruit.