Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 23

युवा बहुकलत्रोऽपि कामासक्तोऽजितेंद्रियः । इमां पापीयसीं चेष्टां पुनरेकां गतोऽस्म्यहम्

yuvā bahukalatro'pi kāmāsakto'jiteṃdriyaḥ | imāṃ pāpīyasīṃ ceṣṭāṃ punarekāṃ gato'smyaham

แม้ข้าพเจ้าจะยังหนุ่มและมีภรรยามากมาย แต่ข้าพเจ้าก็ยังหมกมุ่นในกามตัณหาและไม่สามารถควบคุมอินทรีย์ได้ ข้าพเจ้าได้กลับไปสู่แนวทางแห่งบาปอันชั่วร้ายนี้อีกครั้ง

yuvāa young man / I (as) young
yuvā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyuvan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
bahu-kalatraḥhaving many wives
bahu-kalatraḥ:
Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootbahu (प्रातिपदिक) + kalatra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष/विशेषणार्थः (having many wives)
apieven though
api:
Sambandha/Avyaya (particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formनिपात (particle), अर्थः ‘even/although’
kāma-āsaktaḥattached to lust
kāma-āsaktaḥ:
Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkāma (प्रातिपदिक) + āsakta (कृदन्त; √sañj/√asaj ‘to cling’ past participle)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषभावः—‘कामे आसक्तः’
ajita-indriyaḥone with uncontrolled senses
ajita-indriyaḥ:
Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roota-jita (कृदन्त; √ji ‘to conquer’ + नञ्) + indriya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—‘अजितानि इन्द्रियाणि यस्य’ (one whose senses are unconquered)
imāmthis
imām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
pāpīyasīmmore sinful / very wicked
pāpīyasīm:
Viśeṣaṇa (of ceṣṭām)
TypeAdjective
Rootpāpīyas (प्रातिपदिक; comparative of pāpa)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
ceṣṭāmconduct, act
ceṣṭām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootceṣṭā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
punaragain
punar:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootpunar (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
ekāmone (single)
ekām:
Viśeṣaṇa (of ceṣṭām)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘ceṣṭām’ इत्यस्य विशेषणम्
gataḥgone, fallen into
gataḥ:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√gam (धातु) + kta (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तरि प्रयोगे ‘gone/entered’
asmiam
asmi:
Kriyā (Copula)
TypeVerb
Root√as (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन
ahamI
aham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootaham (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Rākṣasa

Scene: A remorseful king/nobleman in a dim palace chamber, head bowed, hands in añjali, recalling his uncontrolled youth and sinful pursuit; shadows of inner apartments suggest moral confinement and regret.

R
Rākṣasa

FAQs

Unrestrained desire (kāma) and uncontrolled senses lead repeatedly to sin; dharma begins with inner mastery.

No sacred site is praised in this verse; it is a cautionary moral narrative.

None explicitly; the implied discipline is indriya-nigraha (sense-restraint).