Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 82

सूत उवाच । इति तस्या वचः श्रुत्वा शिवयोगी दयानिधिः । पूर्वोपकारं संस्मृत्य मृतस्यांतिकमाययौ

sūta uvāca | iti tasyā vacaḥ śrutvā śivayogī dayānidhiḥ | pūrvopakāraṃ saṃsmṛtya mṛtasyāṃtikamāyayau

พระสูตะกล่าวว่า: เมื่อได้ยินวาจาของนาง พระศิวะโยคีผู้เปี่ยมด้วยความเมตตาดั่งมหาสมุทร ได้ระลึกถึงความดีในอดีตของนาง และเดินเข้าไปใกล้ร่างของเด็กที่เสียชีวิต

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
इतिthus
इति:
Vakyopanyasa (Quotation marker/वाक्योपन्यास)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्ययम् (quotative particle)
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
वचःspeech; words
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययम् (absolutive/gerund)
शिवयोगीthe Śiva-yogin
शिवयोगी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव-योगिन् (प्रातिपदिक; घटकाः: शिव + योगिन्)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
दयानिधिःtreasury of compassion
दयानिधिः:
Karta (Subject-apposition/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदया-निधि (प्रातिपदिक; घटकाः: दया + निधि)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; उपाधि/विशेषणरूपेण (शिवयोगी)
पूर्वोपकारम्the former help/favor
पूर्वोपकारम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपूर्व-उपकार (प्रातिपदिक; घटकाः: पूर्व + उपकार)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
संस्मृत्यhaving remembered
संस्मृत्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootसम्-√स्मृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययम् (absolutive/gerund)
मृतस्यof the dead (one)
मृतस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootमृत (मृ धातु, क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्त; विशेषणम् (शिशोः/पुत्रस्य)
अन्तिकम्near; to the vicinity
अन्तिकम्:
Karma (Goal/कर्म-गति)
TypeNoun
Rootअन्तिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; देशवाचक-शब्दः
आययौwent; came
आययौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्; उपसर्गः आ-

Sūta

Listener: Śaunaka and the Naimiṣāraṇya ṛṣis (implied)

Scene: Sūta narrates: the Śiva-yogin, compassionate and mindful of past kindness, rises and walks toward the dead child—his movement signals imminent miracle or healing grace.

S
Sūta
Ś
Śiva-yogin
D
Dead child
R
Rājñī (queen)

FAQs

Compassion and gratitude (remembering prior kindness) are shown as dhārmic forces that move saints to act for others’ welfare.

No tīrtha is identified in this verse; it advances the narrative toward an act of grace.

None explicitly; the verse emphasizes dayā (compassion) and pūrvopakāra-smaraṇa (remembering past help).