Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 40

मार्कण्डेय उवाच । तत्र तीर्थे तु ये गत्वा शुचिप्रयतमानसाः । पञ्चम्यां वा चतुर्दश्यामष्टम्यां शुक्लकृष्णयोः

mārkaṇḍeya uvāca | tatra tīrthe tu ye gatvā śuciprayatamānasāḥ | pañcamyāṃ vā caturdaśyāmaṣṭamyāṃ śuklakṛṣṇayoḥ

มารกัณฑेयกล่าวว่า: “ผู้ใดไปยังทีรถะนั้นด้วยความบริสุทธิ์และจิตที่สำรวม—ในวันปัญจมี จตุรทศี หรืออัษฏมี ไม่ว่าปักษ์สว่างหรือปักษ์มืด—…”

मार्कण्डेयःMārkaṇḍeya
मार्कण्डेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय—देशवाचक क्रियाविशेषण (indeclinable adverb of place)
तीर्थेat the sacred ford/place of pilgrimage
तीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
तुindeed/and/but
तु:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय—निपात (particle; contrast/emphasis)
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural)
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (having done previously)
शुचि-प्रयत-मानसाःwith pure and disciplined minds
शुचि-प्रयत-मानसाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + प्रयत (कृदन्त/प्रातिपदिक) + मानस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन (Plural); समासः—तत्पुरुष (विशेषणसमासः)
पञ्चम्याम्on the fifth (lunar day)
पञ्चम्याम्:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootपञ्चमी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
वाor
वा:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय—विकल्पार्थक निपात (disjunctive particle ‘or’)
चतुर्दश्याम्on the fourteenth (lunar day)
चतुर्दश्याम्:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootचतुर्दशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
अष्टम्याम्on the eighth (lunar day)
अष्टम्याम्:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअष्टमी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन (Singular)
शुक्ल-कृष्णयोःof the bright and dark fortnights
शुक्ल-कृष्णयोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशुक्ल (प्रातिपदिक) + कृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (पक्षयोः), षष्ठी-विभक्ति (Genitive), द्विवचन (Dual); समासः—द्वन्द्व (itaretara-dvandva)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Revā-tīrtha (unspecified sub-site)

Type: ghat

Listener: Pārtha (addressed)

Scene: A pilgrim group approaches a riverbank tīrtha at dawn, carrying offerings, minds restrained; a priest indicates the lunar tithi on a palm-leaf almanac while the river flows serenely.

M
Mārkaṇḍeya
T
Tīrtha
N
Narmadā (Revā)

FAQs

Purity of mind and timely observance (tithi-based devotion) intensify the merit of tīrtha-yātrā and worship.

A specific Revā/Narmadā tīrtha referenced as ‘that tīrtha’ within Adhyāya 72.

Visiting the tīrtha and performing worship on key tithis—Pañcamī, Caturdaśī, and Aṣṭamī—in both fortnights.