Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 57

आलिङ्ग्य गाढं सहसा पतिता तस्य मूर्धनि । काचिच्च बहुदुःखार्ता व्यलपत्स्त्री स्ववेश्मनि

āliṅgya gāḍhaṃ sahasā patitā tasya mūrdhani | kācicca bahuduḥkhārtā vyalapatstrī svaveśmani

นางโอบกอดเขาแน่น แล้วพลันทรุดล้มลงบนศีรษะของเขา; และสตรีอีกนางหนึ่ง ผู้ถูกความทุกข์ท่วมท้น ก็ร่ำร้องคร่ำครวญอยู่ในเรือนของตน

आलिङ्ग्यhaving embraced
आलिङ्ग्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Root√लिङ्ग्/√लिङ्ग (धातु; √लिङ्ग् ‘आलिङ्गने’) + आ
Formक्त्वान्त अव्यय-भावकृदन्त (gerund); पूर्वकालिक क्रिया
गाढम्tightly, firmly
गाढम्:
Kriya-visheshana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootगाढ (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषण-रूपेण नपुंसक एकवचन (adverbial accusative)
सहसाsuddenly
सहसा:
Kriya-visheshana (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहसा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (suddenly)
पतिताhaving fallen
पतिता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपतित (कृदन्त; √पत् + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; कर्तृ-समानााधिकरण
तस्यof him, his
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सम्बन्ध
मूर्धनिon the head
मूर्धनि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootमूर्धन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण (locative)
काचित्a certain (woman)
काचित्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकाचित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय
बहु-दुःख-आर्ताafflicted by much sorrow
बहु-दुःख-आर्ता:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक) + दुःख (प्रातिपदिक) + आर्त (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (‘बहुं दुःखं’ इत्यर्थे)
व्यलपत्lamented, cried out
व्यलपत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√लप् (धातु) + वि
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
स्त्रीwoman
स्त्री:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्तृ-समानााधिकरण (apposition to kācit)
स्व-वेश्मनिin her own house
स्व-वेश्मनि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + वेश्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (‘स्वस्य वेश्मनि’)

Narrator (contextual purāṇic narration within Revā Khaṇḍa; exact speaker not stated in the snippet)

Tirtha: Revā-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: One woman clings to the fallen man and collapses onto his head; elsewhere, another woman cries within her house—two parallel frames of grief: public and private.

G
gṛha/veśman (home)

FAQs

It shows how sorrow pervades both public and private spaces, encouraging steadiness of mind and dharmic endurance.

No named tīrtha appears in this verse; it remains within the Revā Khaṇḍa narrative context.

None.