Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 130

निर्वाप्य तद्बाणपुरं रेवया सह संगता । तत्र स्नात्वा महाराज विधिना मन्त्रसंयुतः

nirvāpya tadbāṇapuraṃ revayā saha saṃgatā | tatra snātvā mahārāja vidhinā mantrasaṃyutaḥ

เมื่อดับความร้อนแห่งบาณปุระแล้ว ก็ไปรวมกับเรวา (นรมทา) ณ ที่นั้น โอ้มหาราช เมื่ออาบน้ำตามพิธีอันถูกต้อง พร้อมด้วยมนตร์—

निर्वाप्यhaving quenched/extinguished
निर्वाप्य:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-वा (धातु) → निर्वाप्य (क्त्वान्त)
Formअव्ययकृदन्त (क्त्वा/ल्यप्-प्रत्ययः), पूर्वकालिक-क्रिया; ‘having extinguished/quenched’
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (बाणपुरम् इति)
बाणपुरम्the city of Bāṇa (Bāṇapura)
बाणपुरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबाणपुर (प्रातिपदिक; बाण + पुर)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुषः: बाणस्य पुरम्)
रेवयाwith Revā (Narmadā)
रेवया:
Saha (Accompaniment/सहकारक)
TypeNoun
Rootरेवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सहtogether with
सह:
Saha (Accompaniment/सहकारक)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formउपसर्गसदृश-अव्यय; सहार्थक (with)
संगताjoined, met, united
संगता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम्-गम् (धातु) → संगत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृवाचक-विशेषण (रेवा इति/नदी इति)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु) → स्नात्वा (क्त्वान्त)
Formअव्ययकृदन्त (क्त्वा), पूर्वकालिक-क्रिया; ‘having bathed’
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहाराज (प्रातिपदिक; महा + राजन्)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय-समास (‘महान् राजा’)
विधिनाby the prescribed rite/method
विधिना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; करण (means/manner)
मन्त्रसंयुतःaccompanied by mantras
मन्त्रसंयुतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमन्त्रसंयुत (प्रातिपदिक; मन्त्र + संयुत)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (तृतीया-तत्पुरुषः/सह-भावः: मन्त्रैः संयुतः)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Jvāleśvara sangama (Jvālā–Revā)

Type: sangam

Listener: null

Scene: The Jvālā stream merges into the Revā at a visible sangama; a kingly pilgrim and attendants prepare for ritual bathing, holding water pots and kusa, while priests chant mantras on the bank.

B
Bāṇapura
R
Revā (Narmadā)
J
Jvālā River (context)

FAQs

At a tīrtha-sangama, disciplined bathing with mantra is presented as a direct means of receiving the site’s sanctifying power.

The Jvāleśvara region: the Jvālā river’s meeting with Revā (Narmadā), with Bāṇapura named in the sacred topography.

Snāna (ritual bathing) performed according to vidhi and joined with mantra-recitation.