Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

उत्तरे नर्मदातीरे दक्षिणे चाश्रिताश्च ये । देवलोकं गतास्तत्र इति मे निश्चिता मतिः

uttare narmadātīre dakṣiṇe cāśritāśca ye | devalokaṃ gatāstatra iti me niścitā matiḥ

ผู้ใดพำนัก ณ ฝั่งเหนือแห่งนรมทา และผู้ใดอาศัยพึ่งพิง ณ ฝั่งใต้ด้วย—ผู้นั้นย่อมไปสู่เทวโลก; นี่คือความเชื่อมั่นอันแน่วแน่ของเรา

उत्तरेin the northern (side)
उत्तरे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootउत्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरणे/Locative), एकवचनम्; ‘उत्तरे (दिशि/भागे)’
नर्मदा-तीरेon the bank of the Narmadā
नर्मदा-तीरे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक) + तीर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (नर्मदायाः तीरम्)
दक्षिणेin the southern (side)
दक्षिणे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘दक्षिणे (दिशि/भागे)’
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
आश्रिताःhaving taken refuge / dwelling
आश्रिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ-श्रि (धातु) → आश्रित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्तः (क्त), पुल्लिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; ‘आश्रित’ = आश्रयित/निवसन्तः
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुल्लिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
देव-लोकम्the world of the gods
देव-लोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (कर्म), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (देवानां लोकः)
गताःhave gone / have attained
गताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्तः (क्त), पुल्लिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; ‘गता’ = प्राप्ताः
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरणार्थ)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place)
इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्त्यर्थक-अव्ययम् (quotative particle)
मेmy
मे:
Sambandha (Possessor/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध/Genitive), एकवचनम्
निश्चितācertain / determined
निश्चितā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि-√चि (धातु) → निश्चित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्तः (क्त), स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘निश्चित’ = निश्चिता/निर्धारिता
मतिःopinion, conviction
मतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

Mārkaṇḍeya (continued)

Tirtha: Revā/Narmadā-tīra

Type: kshetra

Listener: Yudhiṣṭhira (implied by adjacent verses)

Scene: A broad sacred river (Narmadā) flowing between two inhabited banks; pilgrims and ascetics on both sides, small shrines and banyan trees; a narrator-figure asserting the fruit of refuge on either bank.

N
Narmadā
D
Devaloka

FAQs

Living in proximity to sacred geography—when done with reverence—becomes a path to elevated spiritual realms.

The Narmadā riverbanks themselves (both northern and southern shores) within the Revā Khaṇḍa’s sacred landscape.

None directly; it emphasizes the spiritual fruit of taking refuge/residing on Narmadā’s banks.