Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 19

सोमतीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेद्देवमीश्वरम् । जायते स नरो भूत्वा सोमवित्प्रियदर्शनः

somatīrthe tu yaḥ snātvā pūjayeddevamīśvaram | jāyate sa naro bhūtvā somavitpriyadarśanaḥ

ผู้ใดอาบน้ำชำระที่โสมตีรถะ แล้วบูชาองค์อีศวร พระผู้เป็นเจ้า ผู้นั้นย่อมเกิดใหม่เป็นมนุษย์ ผู้รู้โสมอันศักดิ์สิทธิ์ และมีรูปโฉมเป็นที่ชื่นตา

सोमतीर्थेat the Soma-tīrtha
सोमतीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसोमतीर्थ (प्रातिपदिक) = सोम + तीर्थ
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सोमस्य तीर्थम्)
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/अन्वयार्थे ‘but/indeed’
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धवाचक-सर्वनाम
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial to main action/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वक्रिया; ‘having bathed’
पूजयेत्should worship
पूजयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन
ईश्वरम्the Lord
ईश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; देवम् इति कर्मपदस्य विशेषणरूपेण
जायतेis born/comes to be
जायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सः इति सर्वनामस्य विशेष्य
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund), पूर्वक्रिया; ‘having become’
सोमवित्knower of Soma
सोमवित्:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeNoun
Rootसोमवित् (प्रातिपदिक) = सोम + विद् (ज्ञाने)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः/कर्मधारयार्थः ‘सोमं वेत्ति’
प्रियदर्शनःpleasant to behold
प्रियदर्शनः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रियदर्शन (प्रातिपदिक) = प्रिय + दर्शन
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः ‘प्रियं दर्शनं यस्य/प्रियं दर्शनम्’ (here as epithet)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Somatīrtha

Type: tirtha

Listener: A king (nareśvara) addressed as ‘rājan’ in the surrounding verses

Scene: A pilgrim at a calm river-tīrtha labeled Somatīrtha, performing snāna at dawn; then offering bilva, water, and lamps to a liṅga shrine of Īśvara; a soft lunar aura suggests Soma’s presence; the devotee is shown with a serene, radiant countenance foreshadowing the promised rebirth.

S
Soma-tīrtha
Ī
Īśvara
S
Soma

FAQs

Tīrtha-snān and Īśvara-pūjā refine one’s future birth and inner spiritual competence.

Soma-tīrtha.

Bathing (snāna) at Soma-tīrtha followed by worship (pūjā) of Īśvara.