Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 79

दशाश्वमेधे संन्यासं यः करोति विधानतः । अनिवर्तिका गतिस्तस्य रुद्रलोकात्कदाचन

daśāśvamedhe saṃnyāsaṃ yaḥ karoti vidhānataḥ | anivartikā gatistasya rudralokātkadācana

ผู้ใดบำเพ็ญสันยาส ณ ทศอัศวเมธะตามพระวินัย ย่อมมีคติไม่หวนกลับ; เขามิได้กลับจากโลกแห่งรุทระเลย

दशाश्वमेधेin the ten Aśvamedha (context)
दशाश्वमेधे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदश + अश्वमेध (प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास; पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; 'in the ten-aśvamedha (rite)'
संन्यासम्renunciation, sannyāsa
संन्यासम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंन्यास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धवाचक-सर्वनाम (relative pronoun)
करोतिdoes, performs
करोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
विधानतःaccording to the prescribed rule
विधानतः:
Sambandha (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootविधान (प्रातिपदिक) + तस् (अव्ययीभाव-प्रत्यय)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) = 'according to rule/ordinance'
अनिवर्तिकाnon-returning, irreversible
अनिवर्तिका:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअन्-निवर्तिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषण (qualifying गति:)
गतिःcourse, destiny, path
गतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्धवाचक-सर्वनाम
रुद्रलोकात्from Rudra’s world
रुद्रलोकात्:
Apadana (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootरुद्र + लोक (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (रुद्रस्य लोकः); पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन
कदाचनever, at any time
कदाचन:
Sambandha (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootकदाचन (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय (at any time/ever)

Śaṅkara (Śiva)

Tirtha: Daśāśvamedha

Type: ghat

Listener: Yudhiṣṭhira (explicitly in adjacent verse)

Scene: A renouncer at a sacred ford/ghāṭa, shaving/laying down weapons, receiving ochre cloth; Rudra’s realm hinted above with trident-emblems and ash-white radiance.

D
Daśāśvamedha
S
Saṃnyāsa
R
Rudra
R
Rudra-loka

FAQs

When renunciation is embraced rightly at a consecrated tīrtha, the text promises a non-returning, Rudra-centered destiny.

Daśāśvamedha tīrtha within the Revā Khaṇḍa.

Saṃnyāsa (formal renunciation) performed vidhānataḥ—according to proper rule—at the Daśāśvamedha tīrtha.