Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 3

युधिष्ठिर उवाच । आश्चर्यमेतल्लोकेषु यत्त्वया कथितं मुने । न दृष्टं न श्रुतं तात शूलस्थेन तपः कृतम्

yudhiṣṭhira uvāca | āścaryametallokeṣu yattvayā kathitaṃ mune | na dṛṣṭaṃ na śrutaṃ tāta śūlasthena tapaḥ kṛtam

ยุธิษฐิระกล่าวว่า: โอ้มุนี สิ่งที่ท่านเล่านั้นน่าอัศจรรย์ยิ่งในหมู่โลกทั้งหลาย ข้าไม่เคยเห็นหรือได้ยินเลย ท่านผู้เจริญ ว่ามีผู้บำเพ็ญตบะโดยตั้งอยู่บนหลักแหลม (ศูละ)

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
आश्चर्यम्a wonder; astonishing (thing)
आश्चर्यम्:
Karma/Predicate nominal (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootआश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc. 1st/2nd), एकवचन (Singular)
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन; विशेषण (adjectival) आश्चर्यम्-विशेषण
लोकेषुin the worlds; among people
लोकेषु:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), बहुवचन (Plural)
यत्which; that
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/Agentive instr./करण)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/स्त्री (pronoun), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन (Singular)
कथितम्told; narrated
कथितम्:
Karma/Predicate (कर्म/विधेय)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि-प्रयोगार्थ (as ‘told’)
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
दृष्टम्seen
दृष्टम्:
Predicate (विधेय)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
श्रुतम्heard
श्रुतम्:
Predicate (विधेय)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तातO dear one; O father (term of address)
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन
शूलस्थेनby one situated on a stake/trident
शूलस्थेन:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeAdjective
Rootशूल-स्थ (प्रातिपदिक; शूल + स्थ)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; विशेषण (adjectival) तपःकृतम्-सम्बद्ध
तपःausterity; penance
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
कृतम्done; performed
कृतम्:
Predicate (विधेय)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तपः-विशेष्यक (done)

Yudhiṣṭhira

Tirtha: Māṇḍavya-tīrtha (implied)

Type: kshetra

Listener: Mārkaṇḍeya (and assembled sages)

Scene: A royal assembly: Yudhiṣṭhira, astonished, addresses a sage; in the mind’s eye appears the severe image of an ascetic performing tapas upon a stake (śūla), evoking awe and reverence.

Y
Yudhiṣṭhira
M
Mārkaṇḍeya
T
Tapas
Ś
Śūlastha

FAQs

True tapas can be extraordinary and rare; the listener is urged toward reverent inquiry rather than disbelief when encountering accounts of intense asceticism.

The verse itself focuses on the marvel of śūlastha tapas; the tīrtha context is the Revā Khaṇḍa site being described in the surrounding narration.

None directly; it is a question expressing astonishment and prompting further explanation.