Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 17

तपसा ब्रह्मचर्येण न तां गच्छन्ति सद्गतिम् । शुक्लतीर्थे मृतो जन्तुर्देहत्यागेन यां लभेत्

tapasā brahmacaryeṇa na tāṃ gacchanti sadgatim | śuklatīrthe mṛto janturdehatyāgena yāṃ labhet

แม้ด้วยตบะและพรหมจรรย์ ก็ยังไม่อาจบรรลุสัทคติอันนั้นได้; แต่สัตว์โลกเมื่อสละกาย (ถึงความตาย) ณ ศุกลตีรถะ ย่อมได้บรรลุสัทคตินั้น

तपसाby austerity
तपसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
ब्रह्मचर्येणby celibacy, brahmacarya
ब्रह्मचर्येण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मचर्य (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (ब्रह्मणि चर्या); नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
ताम्that (her/that one)
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; 'सद्गतिम्' प्रति निर्देशः
गच्छन्तिthey go/attain
गच्छन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
सद्गतिम्the good state/destination
सद्गतिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक) + गति (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष (सत्-गति: उत्तमा गति); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
शुक्लतीर्थेat Śukla-tīrtha
शुक्लतीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootशुक्लतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
मृतःdead, having died
मृतः:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमृ (धातु) → मृत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'जन्तुः' इति विशेषण
जन्तुःa creature, person
जन्तुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजन्तु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
देहत्यागेनby abandoning the body (by death)
देहत्यागेन:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक) + त्याग (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (देहस्य त्यागः); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
याम्which (state)
याम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; सम्बन्धे 'सद्गतिम्'
लभेत्would obtain
लभेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद

Skanda (deduced)

Tirtha: Śuklatīrtha

Type: kshetra

Scene: A serene passing: an aged pilgrim lies on the riverbank at Śuklatīrtha, hearing mantras; as breath leaves, a luminous path rises from the Narmadā toward a radiant realm, suggesting a ‘sadgati’ beyond ascetic attainments.

Ś
Śuklatīrtha
S
Sadgati

FAQs

The Purāṇa magnifies the spiritual power of a holy place: tīrtha-prabhāva can surpass even severe personal asceticism.

Śuklatīrtha is praised as granting exceptional sadgati even at the time of death.

No specific rite; the focus is on the fruit of dehatyāga (dying) at Śuklatīrtha.