Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 16

न माता न पिता बन्धुः पतनं नरकार्णवे । उद्धरन्ति यथा पुण्यं शुक्लतीर्थे नरेश्वर

na mātā na pitā bandhuḥ patanaṃ narakārṇave | uddharanti yathā puṇyaṃ śuklatīrthe nareśvara

ข้าแต่นเรศวร ผู้กำลังจมลงในมหาสมุทรแห่งนรกนั้น มารดาก็มิอาจช่วย บิดาก็มิอาจช่วย ญาติมิตรก็มิอาจช่วย; มีแต่บุญที่ได้ ณ ศุกลตีรถะเท่านั้นที่ยกเขาขึ้นได้ฉันนั้น

not
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation particle)
माताmother
माता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
nor
:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
पिताfather
पिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
बन्धुःrelative, kinsman
बन्धुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootबन्धु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पतनम्falling down, downfall
पतनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपतन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
नरकार्णवेin the ocean of hell
नरकार्णवे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक) + अर्णव (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (नरकस्य अर्णवः); पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
उद्धरन्तिthey lift out, rescue
उद्धरन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-हृ (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद; उपसर्ग: उद्-
यथाas
यथा:
Sambandha (Comparative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; यथार्थे/तुलनार्थे (as, in the manner that)
पुण्यम्merit, holy power
पुण्यम्:
Karta (Agent-like abstract/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र कर्तृ-रूपेण (as the rescuing merit)
शुक्लतीर्थेat Śukla-tīrtha
शुक्लतीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootशुक्लतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
नरेश्वरO lord of men (king)
नरेश्वर:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनरेश्वर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (नराणाम् ईश्वरः); पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

Skanda (deduced)

Tirtha: Śuklatīrtha

Type: ghat

Listener: Nareśvara / lord of men (royal addressee)

Scene: A dramatic allegory: a man sinking in a dark ocean labeled ‘naraka’, reaching upward; above, a radiant riverbank of Śuklatīrtha shines, and a rope of light marked ‘puṇya’ pulls him up while family figures stand helpless on the shore.

Ś
Śuklatīrtha
N
Naraka

FAQs

Worldly relationships cannot substitute for dharma; sacred merit and right action are portrayed as the true rescuer.

Śuklatīrtha (Revā/Narmadā region) is extolled as uniquely salvific.

No single rite is specified here; the verse emphasizes the general rescuing power of puṇya earned at Śuklatīrtha.