Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 15

अग्नेरपत्यं प्रथमं सुवर्णं भूर्वैष्णवी सूर्यसुताश्च गावः । लोकास्त्रयस्तेन भवन्ति दत्ता यः काञ्चनं गां च भुवं च दद्यात्

agnerapatyaṃ prathamaṃ suvarṇaṃ bhūrvaiṣṇavī sūryasutāśca gāvaḥ | lokāstrayastena bhavanti dattā yaḥ kāñcanaṃ gāṃ ca bhuvaṃ ca dadyāt

ทองคำถูกกล่าวว่าเป็นบุตรองค์แรกของอัคนี; แผ่นดินเป็นไวษณวี; และโคทั้งหลายเป็นธิดาของสุริยะ ผู้ใดถวายทองคำ โค และผืนดิน ผู้นั้นประหนึ่งได้ถวายไตรโลกในบุญกุศล

अग्नेःof Agni (fire-god)
अग्नेः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — genitive singular
अपत्यम्offspring/progeny
अपत्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअपत्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
प्रथमम्first
प्रथमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — adjective to अपत्यम्
सुवर्णम्gold
सुवर्णम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन — in apposition/list item
भूःearth/land
भूः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — nominative singular
वैष्णवीVaiṣṇavī (belonging to Viṣṇu)
वैष्णवी:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवैष्णवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — adjective to भूः
सूर्य-सुताःdaughters of the Sun
सूर्य-सुताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक) + सुत (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सूर्यस्य सुताः)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/coordination conjunction)
गावःcows
गावः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — nominative plural
लोकाःworlds
लोकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
त्रयःthree
त्रयः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्याप्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — numeral adjective to लोकाः
तेनby that/thereby
तेन:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन — instrumental singular
भवन्तिbecome/come to be
भवन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलट् (वर्तमानकाल), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
दत्ताःgiven/donated
दत्ताः:
Karta (Predicate/कर्तृसम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootदा (धातु)
Formकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — predicate adjective to लोकाः
यःwho (he who)
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — relative pronoun (subject)
काञ्चनम्gold
काञ्चनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाञ्चन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular
गाम्a cow
गाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — accusative singular
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय conjunction)
भुवम्land/earth
भुवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — accusative singular
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय conjunction)
दद्यात्should give/would give
दद्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Mārkaṇḍeya (deduced from immediate context continuing into 144.1)

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual)

Type: kshetra

Listener: Nṛpa (king)

Scene: A didactic tableau: gold gleams like fire, the earth is shown as a goddess with Vaiṣṇava emblems, and a radiant cow is linked to the sun; a donor offers these gifts at a sacred riverbank while priests witness.

A
Agni
V
Viṣṇu (Vaiṣṇavī)
S
Sūrya
G
gold (suvarṇa)
C
cow (go)
L
land (bhū/bhuva)

FAQs

Certain gifts—gold, cow, and land—are praised as supremely meritorious and world-encompassing in spiritual fruit.

The verse sits within the Revā Khaṇḍa tīrtha narrative; it highlights dāna as a key means of gaining tīrtha-born merit.

Dāna of gold (suvarṇa), a cow (go), and land (bhū/bhuva).